Słownik etymologiczny języka polskiego/brechać

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Autor Aleksander Brückner
Tytuł Słownik etymologiczny języka polskiego
Data wydania 1927
Wydawnictwo Krakowska Spółka Wydawnicza
Miejsce wyd. Kraków
Źródło Skany na Commons
Indeks stron

brechać, dziś pospolitsze niż brzechać (mówią tylko breszę, nie brzeszę), brechun, brechliwy, brechnia; prasłowo; por. brzech(o)tać i o ‘sroce’. Pień bre- służy ogółem dźwiękom; nazwa litewska ‘jelenia-łosia’, bredis (to samo słowo tkwi w nazwie Brindisium, skąd nazwa bronzu urosła!), nasze brzedzić, w 15. wieku o ‘ryku jelenim’, obok i z tego bredzić, brydzić, brednia, jak brechnia, »bredne marzenia«, wybredny, brdać w »ubrdać sobie co«; bredzić ma to osobliwsze znaczenie bajania tylko u nas i na Rusi; postaci z bre-, bry-, już w 16. w. ogólne; wybredny właściwie ‘wymyślny’. Bre- znaczyło pierwotnie ‘głosić’, ‘mówić’, por. staroczes. brecze, brecz, ‘mówił’, breczeti i brzeczeti, ‘beczeć’, breca, ‘klępa’, brecna; p. brznieć, brzęk; br(z)echać nie jest też dźwiękonaśladowcze, lecz urobione przez -ch jak machać, pachać, jechać, spiechać, *śmiechać, wąchać.