Słownik etymologiczny języka polskiego/brzęk

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Autor Aleksander Brückner
Tytuł Słownik etymologiczny języka polskiego
Data wydania 1927
Wydawnictwo Krakowska Spółka Wydawnicza
Miejsce wyd. Kraków
Źródło Skany na Commons
Indeks stron

brzęk, brzęczeć, brząkać, brząknąć, brzdąkać, brzdąknąć, brzękacz, pobrzękacze (‘grosze’), brzdęk, urobione stałym przyrostkiem -k od *bren w brznieć = brzmieć (p.). Prasłowo; nosówka jego ocalała (dla naśladowania dźwięku) nawet u tych Słowian, co się nosówek pozbyli wszystkich: rus. brienczat’, małorus. breńkaty, słowień. brenczati i brenketati, serb. brencati, ‘brząkać’, czes. brnk, brnkati, obok zwykłej ich wymiany ę na ja, e: rusk. brjacat’, serb. brecati, breczati, ‘trzaskać’, łuż. brjakaś. Z wokalizacją na o, brąk-, czes. brouk, ‘chrząszcz’. — Słowa dla brzęku, ‘głosu’, przechodzą stale i na ‘wzdęcie’ wszelakie, por. zabrzmiał (‘głos’) i nabrzmiał (‘wzdął się’), więc brzęknąć znaczy i ‘nabrzmiewać’, (»obrzękła twarz«), tak samo na Rusi: nabrjaknut’ i obrjaknut’, słowień. zabreknem, ‘nabrzęknę’, lit. brinkti, ‘nabrzmiewać’, branka, ‘obrzmiałość’; dla głosu ma Litwin postać z dźwięczną: brenzgu i branzgu, ‘dźwięczę’. P. brzmieć.