Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 1.djvu/942

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


odchodzić o. domu, usuwać się od udziału, odwracać oczy od smutnego widoku, odpędzić nieprzyjaciela od miasta, od godziny do godziny, od morza do morza; w czyim imieniu, z czyjego polecenia, w czyim zastępstwie: kłaniaj mu ś. ode mnie, przychodzić w poselstwie od króla; ze strony czego, z czyjej strony: stanąć od wiatru, od wschodu, od dołu, od góry; u kogo przebywający: uczeń od szewca, chłopiec od ślusarza; do czego służący, do czego przeznaczony: szczotka od zamiatania, łyżeczka od herbaty, człowiek od pałasza = noszący pałasz; na wypadek czego, w jakim celu, na co, przeciw czemu: od parady, od święta, lekarstwo od febry, od biedy = jako tako, w braku czegoś lepszego, od siedmiu boleści = nic nie wart; za co, wskutek czego: płacić od sztuki; przeciw czemu: nie od tego jestem = nie jestem temu przeciwny, gadać od rzeczy = bez sensu, niedorzecznie, trzy po trzy; przez kogo: świat stworzony od Boga; z powodu czego, wskutek czego: rana od kuli, od przybytku głowa nie boli; przy stopniu wyższ.: nad co, nad kogo, aniżeli co, aniżeli kto: lepszy od ciebie, bielszy od śniegu; od ręki co zrobić = ręcznie, bez narzędzi gieometrycznych narysować, zakreślić coś, natychmiast, nie odkładając; jako przedrostek przy czasownikach oznacza: oddalanie a. oddalanie ś., oddzielanie: odchodzić, odpędzać, odrywać, odbierać; nasycenie ś. czynnością: odjeść ś., odcałować ś.; przerwanie zawady w czynności: odkaszlnąć, odetchnąć; zniesienie skutków czynności: odwołać, odbarwić, odtłuścić; zwrócenie a. zwrócenie ś. czynności w odwrotnym kierunku: odnosić, odpływać, odprowadzić; odpowiedzenie tą samą czynnością: odszczeknąć, odpłacić, odkłonić ś.; wykończenie czynności: odrobić, odtańczyć; wypełnienie miary czynności: odchorować, odcierpieć; przywrócenie do pierwotnego stanu: odbudować, odmłodzić; odtworzenie, skopjowanie: odpisać, odrysować.

Od, islandz., mniemana siła, odkryta przez przyrodnika Reichenbacha, istniejąca jakoby w elektryczności, magnetyzmie, świetle, cieple i oddziaływająca na osoby nerwowe.

Oda, gr., utwór liryczny, uroczyście opiewający przedmioty uczuć wzniosłych, wzniosła pieśń pochwalna.

Oda, tur., izba, sypialnia, koszary; oddział wojska, pułk, orszak.

Odaj, tur., futor.

Odal, szwedz., wolne posiadanie gruntu.

Odalik, tur., mieszkanie kobiet muzułmańskich.

Odalisa, Odaliska, tur., służebna pokojowa w haremie baszy lub sułtana; piękna niewolnica na Wschodzie.

Odarniowywać, Odarniać, dok. Odarniować, Odarnić; obkładać darniną naokoło.

Odarowywać, Odarowaćp. Obdarzać.

Odartki, łupy, zdobycz; łachmany.

Odartyp. Obdarty.

Odąćp. Odymać.

Odbarwiać, forma dok. Odbarwić; pozbawiać barwy.

Odbąknąć, niewyraźnie i krótko odpowiedzieć coś, bąknąć w odpowiedzi.

Odbeczeć, odpłakać dostatecznie, opłakać; odpokutować, odpłacić za co.

Odbębnić, odpowiedzieć bębnieniem, odegrać na bębnie ilość