Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 1.djvu/918

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


Obopólnie, wzajemnie, wspólnie.

Obopólny, zobopólny, wzajemny, obustronny.

Obora, budynek dla bydła rogatego; wogóle: bydło rogate, rogacizna; patrzeć na księżą o-ę = wybierać ś. na tamten świat, mieć wygląd chorowity; wpuścić wilka do o-y = dać komu sposobność do wykonania czego złego.

Oboraćp. nied. Oborywać.

Oboręcznie, w obu rękach.

Oboręczny, wprawny do posiłkowania ś. obu rękami jednakowo.

Oborka, oboranie; powinność chłopa oborywania pól dworskich; sieć z długich sznurków.

Oborne, opłata za przechowanie przez zimę bydła; kara, uiszczona przy wykupie bydła, zajętego w szkodzie.

Obornik, budynek obory; nawóz, gnój; zwłaszcza krowi; buhaj.

Oborywacz, rodzaj pługa do oborywania.

Oborywać, forma dok. Oborać; orać naokoło; orząc, osypywać, okopywać.

Obosieczny, ostry na obie strony; przen., dwuznaczny, wątpliwy, mogący być różnie pojmowany, groźny dla jednej i dla drugiej strony.

Obostrzać, forma dok. Obostrzyć; ostrzyć naokoło; czynić co ostrzejszym, surowszym, zaostrzać (o. karę).

Obostrzenie, zaostrzenie czego naokoło; uczynienie czego surowszym, uciążliwszym; przepis, rozporządzenie prawne a. administracyjne surowsze niż przedtym.

Obowiązaćp. nied. Obowiązywać.

Obowiązany, ten, który powinien co zrobić, na którego nałożono jaką powinność, który wziął na siebie jaki obowiązek, zobowiązał ś. do czego; który powinien co wykonać; być o-nym do czego = mieć obowiązek; wdzięczny, mający względem kogoś dług wdzięczności.

Obowiązek, to, do czego jesteśmy obowiązani, powinność, zobowiązanie, mus; dług wdzięczności, pamięć wyświadczonych nam przysług a. dobrodziejstw; służba, posada, urząd; być w o-ku = być służącym a. służącą u kogo; mieć o-ki = troszczyć ś. o utrzymanie; warunek, zastrzeżenie.

Obowiązkowo, z obowiązku, koniecznie, musowo, bezwarunkowo.

Obowiązkowość, poczucie obowiązku.

Obowiązkowy, konieczny, musowy; wypełniający gorliwie swe obowiązki, sumienny.

Obowiązujący, stanowiący obowiązek, taki, z pod którego uchylić ś. nie można; mający swą moc; zniewalający do dotrzymania; czyn, za który należy się wdzięczność.

Obowiązywać, forma dok. Obowiązać; skłaniać kogo namową, prośbą, radą do przyjęcia na siebie obowiązku, zobowiązywać ś. do czego; wkładać na kogo obowiązek, powinność; zniewalać, przymuszać; pomocą swoją zniewalać do czyjej przychylności, wdzięczności, ująć; o. ś., przyrzekać co zrobić jako obowiązek = zobowiązywać ś., brać na siebie obowiązek, podjąć ś., przyrzec.

Obozostawnia, nauka o rozkładaniu obozów, kastrametacja.

Obozować, zakładać, rozbijać obóz, stać obozem, mieszkać w obozie.

Obozowiec, żołnierz, pędzący swoje życie w obozie.

Obozowisko, miejsce, na którym obóz stał a. stoi.

Obozowy, Oboźny, odnoszący ś. do obozu (żołnierz o.p. Obozowiec; czeladź o-ap. Czeladź).