Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 1.djvu/582

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


z danych części; szyk gramatyczny wyrazów, zdań.

Konstrukcyjny, łć., wyprowadzający całość z danych części; k-y rysunek = rysunek, wykonany przy pomocy linji i cyrkla podług wskazań gieometrji; k-e zadanie = zadanie na rysunek konstrukcyjny.

Konstruktor, łć., zestawiający, planujący konstrukcję i wykonywający a. kierujący wykonaniem.

Konstruktywny, łć., tyczący ś. konstrukcji, biegły w konstruowaniu.

Konstruować, łć., budować, składać z oddzielnych części.

Konstrykcja, łć., ściąganie się, kurczenie, ograniczenie, skrępowanie bandażem.

Konstypacja, łć., zatwardzenie.

Konstytuanta, fr., ustawodawcze zgromadzenie złożone z przedstawicieli ludu w celu określenia przyszłego ustroju państwa i formy rządu.

Konstytucja, łć., ustawa państwowa, dopuszczająca wybranych przez naród przedstawicieli do udziału w rządzie i prawodawstwie; forma rządu, ustawa, prawo; budowa fizyczna człowieka; usposobienie; skład ciała, organizmu; organizacja.

Konstytucjonalista, łć., niezawisły członek stronnictwa republikańskiego.

Konstytucjonalizm, łć., teorja polityczna, uważająca monarchję konstytucyjną za najlepszą formę rządu.

Konstytucyjny, łć., ograniczony ustawami prawodawczemi; zgodny z konstytucją.

Konstytuować, łć., ustanawiać, organizować, urządzać, tworzyć, zawiązywać; przetwarzać ustrój polityczny zgodnie z zasadami konstytucjonalizmu; wprowadzać kogo na stanowisko, na godność.

Konsubstancjonalny, łć., społistotny.

Konsukcesor, łć., współdziedziczący.

Konsul, łć., najwyższy urzędnik w starożytnej rzeczypospolitej rzymskiej; najwyższy urząd we Francji od 1800—1805 r; przedstawiciel państwa przy obcym rządzie, opiekujący ś. sprawami handlowemi i interesami poddanych mocarstwa, które reprezentuje; rajca, radny (miejski); doradca prawny; k. sportowy = stały reprezentant Towarzystwa sportowego w miejscowości, nie będącej siedzibą tegoż Towarzystwa.

Konsularja, łć., dawne akta ratuszowe.

Konsularny, łć., przym. od Konsul; dotyczący konsula a. konsulatu.

Konsulat, łć., biuro konsula, tytuł rządu z czasów pierwszej rzeczypospolitej francuskiej.

Konsulent, łć., doradca.

Konsulta, wł., rada, obrady; izba sądowa we Włoszech i w Szwajcarji.

Konsultacja, łć., narada; porada prawna, lekarska.

Konsultant, łć., lekarz, należący do narady lekarskiej, do konsylium; ordynator szpitala.

Konsultor, łć., zasięgający rady; doradca.

Konsultować, łć., radzić, udzielać porady, leczyć.

Konsum, nm., sklep z artykułami pierwszej potrzeby, urządzony przez wielki zakład przemysłowy dla swoich pracowników; przedsiębiorstwo współdzielcze spożywcze.

Konsumacja, łć., spożywanie, potrzebowanie, zużywanie.

Konsument, Konsumator, łć., spożywca, zużywający produkty, towary, od którego one nie przechodzą dalej.