Strona:Volumina legum T. 7.djvu/099

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została skorygowana.


et indemnitatem jurium Reipublicae iak nayprzezorniey zachowywać, y ubespieczać, przyrzekamy. A iako naywiększa szczęśliwość wszystkich Państw od postanowienia y przymnożenia wszelkich handlow zawisła, tak traktaty commerciorum naypożytecznieysze Rzeczypospolitey, z sąsiedzkiemi Potencyami, approbante Republica na Seymie, zawrzeć starać się będziemy.
Avulsa od Państw Rzeczypospolitey omni meliori modo, według czasu y okoliczności, y wspolnie z Rzpltą, z iak naylepszą dla niey korzyścią, rekuperować starać się będziemy; y nietylko ze wszystkich stron ab intra et ab extra o iey uspokoienie staranie czynić obiecuiemy, ale też żadney części a Republica avellere nie dopuściemy, oraz o rekuperowanie actorum rożnych Woiewodztw za granice pozabieranych pilnego starania przyłożemy.
Posłow Wielkich z wyrokow Seymowych, mnieyszych y Rezydentow do cudzych dworow y kraiow etiam za przytomną Senatu radą według potrzeby Rzpltey posyłać będziemy, szlachtę tylko oboyga narodow et annexarum Provinciarum bene possessionatos, a powracaiący z legacyi Posłowie aby na Seymach podług prawa y zwyczaiu czynili relacyą, iako według instrukcyi sobie daney sprawili się, ktore instrukcye, aby wraz z przytomną do boku naszego radą, y Ministrami Status, układane były, przestrzegać będziemy.
Indygenaty y nobilitacye nie inaczey, tylko na Seymach, attenta pluralitate rekommenduiących Woiewodztw, Ziem y Powiatow dawać będziemy.
Cudzoziemcow wszelkiey kondycyi ludzi ad Consilia Stanow Rzeczypospolitey przypuszczać, ani im dignitates, Starostw, y dzierżaw wszelkich dawać nie będziemy.
Dwor stanowi naszemu Krolewskiemu przystoyny z narodu Polskiego y Litewskiego, et annexarum Provinciarum stanu szlacheckiego, przykładem starodawnych zwyczaiow, obecnie chować obiecuiemy.
Obfite własnych Państw dziedzicznych dochody, że Antecessorom naszym Augustowi II y III do utrzymania przyzwoitey Monarsze okazołości wystarczaiące dodawały sposoby, ktore będąc uięte Panu z rowności voto narodu do berła zawołanemu, y preferuiącemu w surowym zachowaniu praw szczupłość intrat nad pobłażliwe nieprawne iakie wynalazki, y onych przymnożenie z krzywdą powszechną; narod dotkliwie o honor y cześć Krolow swoich troskliwy, dla bespieczeństwa y powagi osoby naszey, regimenta gwardyi Koronne, ieden konny, drugi pieszy, y takież Litewskie dwa, konny y pieszy pro dignitate Regia, y tychże samych w woysku cudzoziemskiego autoramentu pułkow, gdzie wybor szlacheckiey młodzi swoie brać ma czwiczenie, y w powinnym zaufaniu, w rodowitey ku oyczyznie miłości wychowanemu Krolowi, immediate w naszę oddawszy władzę, independenter od Hetmanow y władzy woyskowey, przyrzekamy, że tych regimentow naywyższey kommendy nie powierzemy, iak tylko szlachcicowi Polskiemu, albo Litewskiemu, lub annexarum Provinciarum. Ten zaś żołnierz ktoregobyśmy aere proprio z skarbu naszego nadwornego trzymać chcieli, że nigdy liczby tysiąc dwochset, zwyczaiem Antecessorow naszych, przewyższać nie będzie, upewniamy; tych także kommendę zwierzchnią szlachcicowi tylko Polskiemu albo Litewskiemu powierzemy.
Że zaś oddanie na straż iedney osoby Krolewskiey tych czterech regimentow gwardyi umnieysza sposobność dogodzenia innym potrzebom publicznym; więc Kommissyom Ekonomicznym oboyga narodow Kommissyi Woienney w Koronie, a Hetmanom w W. X. Lit. polecamy obmyślenie z dochodow Rzeczypospolitey fundi na erygowanie nowego in pari numero tym czterom gwardyom żolnierstwa.
Dekretow wszelkich sądow prawem ustanowionych reskryptami kassować, ani wątlić nie będziemy; gleyty tylko przed dekretami dawać będziemy ad jure agendum, według dawnych praw, nie więcey, iak na sześć miesięcy, aby ztąd opoźniona nie była sprawiedliwość, które od wzdawania w sądach nie powinny ochraniać, a przeciwko dekretom wydawać ich nie będziemy, sub nullitate takowych.
Pieczęci pokoiowey y sygnetu do spraw y expedycyi Rzeczypospolitey, według praw dawnych, zażywać nie będziemy, y acta wszystkie publiczne ięzykiem tylko Polskim y Łacińskim, a nie inszym, expedyować obiecuiemy; a przywileiow żadnych ani uniwersałow ullo titulo pod pieczęcią pokoiową, etiam ex Senatus Consilio, wydawać nie każemy, sub nullitate, gdyby iakie wyszły; ale to wszystko muneri Kanclerzow oboyga narodow, iako do nich należące, zostawuiemy.
Woysk cudzoziemskich wprowadzać w Państwa Koronne y W. X. Lit. nie będziemy, ani bella offensiva podnosić y prowadzić, ani żołnierza Polskiego za granicę wyprowadzać, bez wiadomości y zezwolenia na to Rzeczypospolitey. A ieżeliby ktokolwiek pod tytułem y na imię nasze, inscia Republica, quocunque titulo ludzi zaciągał, chociażby za listami od Nas przypowiednemi, takiego pro infami et perduelli, ac hoste patriae deklaruiemy, y teraz starać się będziemy, aby woyska cudzoziemskie iak nayprędzey po uspokoieniu Rzeczypospolitey za granicę z kraiow wyszły, y szkody pokrzywdzonym nagrodziły.
Na Sądach Seymowych, Relacyinych, y Kurlandskich, sprawy wszystkie tak, iako z regestru per numerum przypadać będą, non immutando unquam regestrum, ab antiquioribus incipiendo, ktoregokolwiek dnia sądzić będziemy, a przywoływać spraw ex libitu nostro nie każemy, za naywiększemi instancyami, ani reiekt czynić nie pozwolemy, gdyżby to było in praejudicium injuriatorum; ale iako ktora sprawa wpisana będzie, a z regestru przypadnie, onę Referenda-