Strona:Volumina legum T. 7.djvu/078

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


skarbowych uczynić mogą. Podobnież in COnsilio Oeconomico żaden z osob Kommissarskich w własney sprawie tam ex reatu, quam ex actoratu wotować nie ma, y na ustęp wyiść powinien; w czym ani suspensa, ani remissa, ex quo Commissarius, currere nie ma. Ponieważ wszystkie rządy y dyspozycye skarbu Lit. do teraźnieyszey Rady Ekonomiczney władzę Kommissyi maiącey zupełnie należeć maią; więc wszelkie prerogatywy Podskarbińskie, co do rządow y interessow skarbowych prawami opisane, wcale na tę Radę Ekonomiczną, ktora etiam sub Interregnis in plena iurisdictione et authoritate sui zostawać ma, bez żadney excepcyi wkładamy, wlewamy, y rozciągamy tak, aby W. Podskarbi W. W. X. Lit. wspolnie tylko z Kommissarzami wszelkie rządy skarbu Rzeczypospolitey, tudzież dobr y dochodow stołu Krolewskiego post facta Regis sprawował. Nie chcąc zaś aby ta publicznemu użytkuiąca dobru praca y usługa, z niemałym być musząca kosztem y omieszkaniem własnych interessow, bez przyzwoitey zostawała nadgrody; przeto mimo winney od Stanow Rzeczypospolitey wdzięczności, sto dwadzieścia tysięcy złot. Pol. (znosząc wszelkie proweniencye y obwencye Podskarbińskie zkądkolwiek, y iakimkolwiek sposobem dotąd praktykowane) teraźnieyszemu W. Podskarbiemu Lit. a zaś następcom iego po ośmdziesiąt tysięcy zło. Wielmożnym zaś y Urodzonym Kommissarzom, każdemu z nich po ośm tysięcy corocznie ze skarbu Rzpltey naznaczamy; ktore to, tak W. Podskarbi W. W. X. Lit. iako y Kommissarze, nie ryczałtem, ale na końcu każdey kadencyi takowym sposobem odbierać maią, to iest: ktorzykolwiek będą zasiadali całą kadencyą, albo poki spraw stanie, ci całą pensyą pułroczną odbierać maią, ci zaś, ktorzyby się absentowali, ad proportionem opuszczonego czasu, maią mieć tęż pensyą detrunkowaną, ktora to reszta z odtrąconey summy w kassie Rzpltey zostać powinna: a gdyby W. Podskarbi W. W. X. Lit. albo ktory z WW. y Ur. Kommissarzow ob legalitatem tylko prawdziwey choroby na kadencyą iednę, czyli więcey ziechać nie mogł, tedy in hoc solo casu za ziechaniem się na naybliższą kadencyą, gdy zechce zatrzymaną pensyą odebrać powinien poprzysiądz przed Kommissarzami supra verum sui infirmitatem, a dopiero po zaprzysiężeniu takowym, ma rehabere z skarbu tę swoię pensyą. To iednak prawo teraźnieyszych Podskarbich Wielkiego y Nadwornego Litewskich stringere nie ma. A że Ur. Podskarbi Nadw. Lit. do tey publiczney usługi iest obligowany, y według praw y prerogatyw sobie służących, (ktore in robore mieć chcemy) do dobr stołowych należy; zaczym mu także z tegoż skarbu W. X. Lit. dziesięć tysięcy zło. na rok, a drugie dziesięć z dobr ekonomicznych W. X. Lit. in summa dwadzieścia tysięcy simili cautione naznaczamy. Regentowi Skarbowemu pracę w pisaniu dekretow, y porządnym akt utrzymywaniu ponosić maiącemu (ktorego sobie wyznaczy Kommissya) pensyi dwa tysiące zło. na rok naznaczamy.
Proiekt do ustanowienia w kraiu stęplowanego papieru, iak iest pilnie potrzebny, tak tey Kommissyi, ażeby go uformowała, et plenis Statibus gotowy do roztrząśnienia podała, zalecamy.
Ta zaś Kommissya do żadnych spraw y dobr ziemskich, także do ustanowienia nowych podatkow nad teraźnieysze postanowienie, ullo penitus praetextu, iako zgoła do siebie nie należących, wtrącać się nie ma, ani też lokacyi woysk komputowych y onym płacy odmieniać (ktora według konstyt. 1717 r. zostawać ma) nie będzie mogła, ani też w żadne materye Status wdawać się żadnym sposobem, iako żadney mocy y władzy na to nie maiąca, nie powinna będzie.
Taż Kommissya Skarbowa na przyszłym Seymie, gdy Stany Rzpltey złączone będą do powitania, przy likwidowaniu się swoim okaże dochodow Rzpltey quantum, a Rzplta na ten czas przez decyzyą Stanow po złączeniu się Izby Poselskiey z Senatem, czyniąc dyspozycye swoie w materyach skarbowych, naznaczy certum fundum na zapłatę woysku W. Xtwa Lit. a podatek podymnego z dobr ziemskich szlacheckich in toto cel in parte zniesie, nie odkładaiąc do dalszego Seymu.

Cło generalne Litewskie.

Idąc wzorem dawnieyszych konstytucyi, widziemy za naysprawiedliwszy, a kraiowi nie uciążliwy dochod cło generalne wodne y lądowe po wszystkich Woiewodztwach y Powiatach W. X. Lit. ustanowić; a przeto za zgodą powszechną zkonfederowanych Stanow, partykularne cła, myta, komory, przykomorki i obiażdżki, y wszelkie in genere et specie iakimkolwiek sposobem bezprawnie wymyślone, abusive wprowadzone extorsye, na zawsze znosiemy: a zaś niektore do Urzędu, dobr y possessyi za prawami pretendowane, ad resolutionem finalem Ekonomiczney Kommissyi skarbu Rzpltey odsyłamy. Ktore to cło generalne, nemine excepto, począwszy od N. Krola, aż do ostatniego obywatela y kupca cujusvis generis et conditionis, tak na wodzie iako y na lądzie, nie uważaiąc na żadne generalne libertacye, serwitoraty y protekcye, y inne wymyślne excepcye, wszyscy do skarbu Rzpltey płacić maią, według instruktarza, ktorego modyfikacya, czyli pomiarkowane ulżenie przez tę Ekonomiczną Kommissyą nastąpi. Od zboża zaś wszelkiego rodzaiu szlacheckiego z własney krescencyi prowadzonego, za poprzysiężeniem na komorze przez szypra, po zło. Polsk. dwa od łasztu płacono być powinno. Exakcya zaś tego cła zaczynać się ma po ułożonym przez Kommissyą Ekonomiczną instruktarzu, a die prima Ianuarii anni futuri millesimi septigentesimi sexagesimi quinti.
Pod to iednak cło generalne podpadać nie maią podwody czyli końmi, czyli wołmi zboże lub inne victualia na targ, albo na własną potrzebę, czyli z dobr do dobr, albo do portu,