Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/526

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


Roboracja, łć., wzmocnienie, urzędowe potwierdzenie umowy prywatnej.

Roborować, łć., urzędownie przyznać, zatwierdzić.

Robota, robienie czego a. koło czego, pracowanie, praca, zwłaszcza fizyczna, zatrudnienie, zrobienie, wykonanie czego; r. staranna, dokładna, niedbała = byle jaka, lekka, ciężka; zajęcie: chodzić do r-y = do zajęcia; być bez r-y, szukać r-y = zajęcia, zarobku; wziąć ś. do r-y = zacząć pracować; zaniechać r-y = przestać pracować; przyjąć r-ę = podjąć ś. czego; odmówić r-y = nie chcieć ś. jej podjąć; r. pali mu ś. w ręku = pracuje szybko; nie mieć nic do r-y = nie mieć żadnego zatrudnienia; siedzieć nad r-ą = pracować; czy nie masz nic lepszego do r-y? = czyż nie możesz znaleźć sobie pożyteczniejszego zajęcia?; rózga, kij będzie w r-cie = groźba obicia; daremna r. = próżny trud; r. ciesielska, mularska, stolarska, ślusarska, betonowa i t. p. = praca około wykonania określonej ilości wyrobów, wchodzących w zakres tych rzemiosł i umiejętności; w lm., r-y gospodarskie, r-y w polu = około uprawy roli; r-y ziemne = przy kopaniu czego, robieniu nasypów, plantowaniu i t. p.; wykonanie, wytworzenie, wyrobienie czego: r. bielizny, ubrania i t. p.; sposób odrobienia czego, kształt, jakim rzecz jaka jest zrobiona: r. szydełkowa, r. na drutach, r. koronkowa; biała r. = wyrób bielizny; r-y, lekcja robót ręcznych, szycie, haftowanie i t. d. na pensji żeńskiej; rzecz zrobiona, okaz roboty, owoc, płód pracy, dzieło, wyrób, wytwór: r-y złotnicze, r-y kobiece, r. szmuklerskie, tkackie i t. p.; to jego r!. = on jest sprawcą tego, to jego sztuczka!; fermentacja, ferment.

Robotka, mała, drobna robota; sprawka, sztuczka, psikus.

Robotne (-ego), opłata, wnoszona przez tego, kto chciał ś. uwolnić od roboty, od pańszczyzny.

Robotnica, kobieta-pracownica; pszczoła a. mrówka bezpłciowa, wykonywająca wszystkie prace w ulu, w mrowisku.

Robotniczy, odnoszący ś. do robotnika.

Robotnik, człowiek, wynajmujący ś. do pracy; wyrobnik, parobek; przen., człowiek pracujący, pracownik; działacz społeczny.

Robotnyp. Roboczy; dobry a. zdolny do roboty, pilny, pracowity.

Robótka, mała, drobna robota; r-ki kobiece: hafty, dziergania, r. szydełkowe, na drutach i t. p.

Robron, Robront, Robroniec, fr., dawniej używana szeroka, sztywna, odstająca suknia kobieca.

Roburyt, łć., materjał wybuchowy, silniejszy od dynamitu.

Roch, fr., w szachach: wieża.

Rochada, Rochować, fr., p. Roszada, Roszować.

Rochmanić zwierza = obłaskawić go, oswajać.

Roczek, zdr. od Rok; r. a. w lm. r-i, miesięczna a. kwartalna kadencja sądowa w mieście sądowym, sąd grodzki w dawnej Polsce.

Roczne (-ego), należność roczna, pensja roczna.

Roczniak, człowiek, mający rok życia; zwierzę roczne.

Rocznica, minięcie roku, uroczystość, obchodzona w rok a. w pewną ilość lat po jakimś zdarzeniu pamiętnym, jubileusz, anniwersarz: pierwsza, druga, dziesiąta, setna r.

Rocznie, przysł., przez rok, za rok; co rok, corocznie; na rok, w stosunku do roku.

Rocznik, krótkie zapiski zda-