Przejdź do zawartości

Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/448

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Ta strona została przepisana.

 Przyposażny, dodany do posagu.

 Przypościełać, słać przy czym, dodawać pościeli, nakrywać czym, służącym do posłania.

 Przypowiastka, zdr. od Przypowieść.

 Przypowiedni, Przypowiedny list = zawiadomienie urzędowe, nominacja formalna na piśmie; pismo, wydane przez króla a. na mocy uchwały sejmowej, zezwalające a. rozkazujące komu werbować żołnierzy pod chorągiew, list werbowniczy: rozsyłać listy p-ie = powoływać pod broń; świadectwo rzemieślnicze, patent.

 Przypowiedź, zapowiedź.

 Przypowieść, przysłowie, zdanie moralne, sentencja, maksyma; utwór literacki alegoryczny, zawierający głęboką i szczytną myśl moralną, parabola, podobieństwo.

 Przypozew, powtórny pozew czyli wezwanie do sądu, pozew, wyrażający przywołanie do innej instancji.

 Przypozywać, dok. Przypozwać; pozywać kogo do sądu, pozywać kogo do innej instancji; pozywać kogo, jako wspólnika obwinionego.

 Przypożyczać, dok. Przypożyczyć; więcej jeszcze pożyczać, brać większą jeszcze pożyczkę, dopożyczać; pożyczać, gdy swojego jest za mało.

 Przypór — p. Przypór.

 Przypóźnić się, trochę ś. spóźnić.

 Przypóźno, Przypóźniej, przysł. nieco zapóźno.

 Przypóźny, trochę zapóźny.

 Przypracować, popracować usilnie nad czymś, przyłożyć do czego pracy.

 Przyprasowywać, dok. Przyprasować; przypłaszczać, przygładzać, wygładzać żelazkiem a. prasą.

 Przyprawa, przyrządzenie, przygotowanie, przyprawienie; wyrrób, preparacja, fabrykacja; to, czym! ś. coś przyprawia co ś. dodaje do czegoś, jako niezbędne uzupełnienie, dodatek, zaprawa, okrasa: p. do potraw; głód jest najlepszą p-ą = głodnemu wszystko smakuje; coś przyprawionego; preparat: p. do twarzy = bielidło, p. do podłog, do glazurowania butów i t. p.; przen., ozdoba, przyrI krasa; środek, dodany do lekarstwa dla poprawienia jego smaku; p. żelaza, miedzi = przymieszka; p-y żołnierskie = ćwiczenia, musztra; p-y forteczne = = fortyfikacje; p. koronacyjne = regalja; p. żelaza, stali = hartowanie ich; p. do śmierci = przygotowanie na śmierć.

 Przyprawiać, dok. Przyprawić; przystawiać, przyklejać, przytwierdzać, przymocowywać, przysztukowywać, przyczepiać: p. sobie wąsy, brodę, p. mężowi rogi =: zdradzać go a. romansować z jego żoną; doprawiać, zaprawiać, dodawać co dla smaku; p. kogo o co: narażać kogo na co; przywodzić, doprowadzać kogo do czego: p. kogo o stratę, o zmartwienie, o śmierć, o chorobę; p. ś., narażać ś. na co, nabawiać ś. czego, dochodzić do czego.

 Przyprawny, przyprawiony; nieprawdziwy, sztuczny, nieprzyrodzony, nienaturalny; p. warkocz, p-e zęby, wąsy; przen., przesadny, pretensjonalny, wytworny, wykwintny.

 Przyprażać, dok. Przyprażyć; przypiekać, przysmażać, przysmalać.

 Przyprostokątna, Przyprostokątnia, jeden z dwu boków trójkąta równobocznego, tworzących kąt prosty (fig.).

 Przyprosty, nieco za prosty.

 Przyprowadzać, dok. Przyprowadzić; wieść, prowadzić do ja-