Przejdź do zawartości

Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/11

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Ta strona została uwierzytelniona.
P


 P, 17-ta litera alfabetu, spółgłoska wargowa twarda, niedźwięczna, wybuchowa; P., skr. = Pan a. Pani; PP. = Panowie a. Państwo: p. = patrz.

 Pac!, wykrz., naśladujący odgłos upadku ciężkiego ciała, pęc!; odgłos uderzenia po ręce, w twarz i t. p.

 Pach, zapach, woń.

 Pacha, stożkowate wgłębienie pod stawem górnego ramienia między wewnętrzną stroną ramienia a bokiem klatki piersiowej (fig.); część ubrania, przypadająca na to miejsce; cała przestrzeń od ramienia do dłoni: nosi książki pod p-ą, wziął go pod p-ę = pod rękę; sąsiek, zapole.

 Pachać, zgarniać; ciężko pracować; broić.

 Pachciarka, nm., żona pachciarza; kobieta, dzierżawiąca krowy dla nabiału.

 Pachciarstwo, nm., zajęcie pachciarza, dzierżawienie krów dla nabiału.

 Pachciarz, nm., trzymający pacht, dzierżawiący krowy dojne dla nabiału.

 Pachnąć, wydawać zapach. woń przyjemną; p. komu = nęcić go, mieć apetyt na co; p. czym = zalatywać, trącić, mieć zapach podobny do czegoś; grozić czym, zapowiadać co: to pachnie kozą, śmiercią, szubienicą; wiesz, czym to p-nie? = grożąc komu i pokazując kij; zdradzać coś, okazywać co w kim lub w czym, zakrawać, wyglądać na co, przypominać kogoś; cuchnąć, śmierdzieć; ni p-ie ni śmierdzi = jest mi obojętne.

 Pachnidło, rzecz pachnąca, kosmetyk (perfumy, mydła, pomady).

 Pachnieć — p. Pachnąć.

 Pachnotka, roślina z rodziny wargowych.

 Pacholątko — p. Pacholę.

 Pacholczy, służebny; przen., chamski, ordynarny, prostacki.

 Pacholę, chłopię, młodzieniaszek, wyrostek; chłopiec do posług; giermek, paź.

 Pacholęctwo, lata dziecięctwa, chłopięctwa.

 Pacholęcy, przym. od Pacholę; młodociany.

 Pacholik, chłopię, chłopiec usługujący.

 Pacholstwo, służalstwo, uniżoność; zbior., sługi.

 Pachołek, wyrostek, chłopiec, dorastający wieku młodzieńczego; służący, parobek, najemnik; giermek rycerski, paź; szeregowiec wojska polskiego; dobry p. = dzielny żołnierz, junak; chudy p. = biedak, chudzina, człowiek ubogi szlacheckiego rodu; przyrząd do zdejmowania butów.

 Pachołkować, służyć u kogo za pachołka; przen., nadskakiwać, płaszczyć ś. przed kim.

 Pacht, nm., dzierżawa (szczególniej prawa do owoców z czyjego ogrodu, do mleka krów czyich); arenda, ustąpienie na pewien czas jakiej rzeczy, korzyść przynoszącej, dla ciągnienia z niej zysków, wzamian za pewne określone zobowiązania.

 Pachtować, nm., trzymać pacht, dzierżawić.

 Pachwina, skośna brózda, idąca wzdłuż dołu brzucha ku biodru, między brzuchem a udem.