Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 1.djvu/827

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


słuchać, mówić z n-em = z wielkim przejęciem, skupieniem.

Namaścić, forma nied. Namaszczać; posmarować czym tłustym (n. ciało wonnemi olejkami; n. niebezpiecznie chorego Olejem Św. = opatrzyć go św. sakramentami); utwierdzać, naznaczać na godność jaką przez namaszczenie Olejem Św.; n. na króla; n. na biskupa = konsekrować; n. ś., nasmarować ś. czymś tłustym; zostać namaszczonym.

Namawiać, forma nied. od Namówić.

Namaz, arab., modlitwa, którą Turcy obowiązani są odmawiać pięć razy na dzień.

Namazać, posmarować, namaścić; nabazgrać, licho namalować, nagryzmolić.

Namiestnictwo, Namiestnikostwo, urzędowanie, godność i zarząd namiestnika prowincji a. kraju; pałac, w którym namiestnik mieszka a. urzęduje; biuro namiestnika i zarządu n-a.

Namiestnik, zastępca panującego w zarządzie krajem a. prowincją; n. Chrystusa = papież; w dawnym wojsku polskim: niższy oficer, zastępca rotmistrza.

Namięknąć, forma nied. Namiękać; stać ś. miękkim przez nasycenie jakim płynem; przesiąknąć, odmięknąć, namoczyć ś.

Namiętnostka, przelotna, chwilowa namiętność a. chęć; chwilowe upodobanie.

Namiętność, mocne poruszenie duszy jakim uczuciem; silny afekt, silne upodobanie, zapał, gwałtowna żądza, pożądliwość, nałóg, chuć; zbytnia stronność, zbytnie uprzedzenie.

Namiętny, pełen silnego uczucia ku czemu, pożądliwy (rozkoszy cielesnej), porywczy, pełen namiętności, zacięty, gwałtowny; uprzedzający ś., stronny.

Namiot, szałas, budka z płótna do schronienia ś. od słoty a. upału, mieszkanie w obozie (fig.); rozbić n. = wybudować, urządzić go; zwinąć n. = rozebrać go, pawilon, kotara; święto n-ów, święto szałasów, kuczki u Żydów = święto na pamiątkę wędrówki przez pustynię, podczas którego Żydzi modlą ś. w umyślnie zbudowanych szałasach drewnianych.

Namiotka, ubiór głowy wieśniaczek zamężnych, rodzaj chusty kobiecej na głowę, zawojka (fig.).

Namiotnik, gatunek mola, którego gąsienice niszczą drzewa owocowe, jabłoniak (fig.).

Namłot, młócenie, młócka; wydajność ziarna przy młóceniu, umłot.

Namłotny, dający dużo ziarna przy młóceniu.

Namoczyć co = zlać płynem, zanurzyć w płynie dla zmoczenia a. moknięcia, dla zmiękczenia, dla przesiąknięcia płynem; umaczać (n. pióro w atramencie); zmoczyć po wierzchu, zwilżyć (n. bieliznę przy prasowaniu).

Namogilny, stojący na mogile, mogilny, grobowy.

Ńamokły, ten, co namokł, przesiąknięty płynem.

Namoknąć, forma nied. Namakać; moknąć, nasiąknąć jakim płynem; dość wymoknąć; namoczyć ś., wymoczyć ś.; silnie zmoknąć.

Namolny, naprzykrzony, natrętny.

Namordować, nazabijać (ludzi a. zwierzęta); n. ś., namęczyć ś. czym.

Namotać, nawinąć pewną ilość