Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 1.djvu/664

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


drzewo); wciskać ś. (dokąd l-esz); wyłazić, wypadać (włosy l-ą); l. komu w oczy = naprzykrzać się.

Leża, miejsce do leżenia, legowisko; częściej w lm., stanowiska, obozowanie; kwatery żołnierskie, zajęte na czas dłuższy (l-e letnie, zimowe).

Leżak, Leża, drzewo leżące w lesie; l., rodzaj składanego krzesła z oparciem i wydłużonym siedzeniem, na którym ś. siedzi pół leżąc (fig.); l., piwo wystałe.

Leżeć (częstotl. Legać, Legiwać), rozciągać ś. poziomo na czymś, spoczywać; o położeniu miejsca, kraju: (leży na północ); mieścić się, znajdować ś. (miasto l-y nad rzeką); przebywać, pozostawać (l. obozem); dać na przechowanie (pieniądze l-ą w banku); być zniszczonym (l. w ruinach); przystawać, pasować (ubranie dobrze na nim l-y); ukrywać się, być ukrytym (tu l-y przyczyna zła); należeć do czegoś, zależeć od czegoś, zawierać ś. w czymś (to nie l-y w moich zamiarach); należeć do kogoś, spoczywać na kimś, obowiązywać kogo (na mnie l-y ten obowiązek); w kartach = nie wziąć zapowiedzianej liczby lew, wpaść; l. do góry brzuchem a. pyskiem = nic nie robić, próżnować; l. na febrę, na gorączkę = być chorym; l. w grobie = być umarłym, pochowanym; l. u czyich nóg = klękać przed kimś; na oczach ci to l-y = masz tuż przed sobą; l. na pieniądzach = mieć dużo pieniędzy; l-y mi to na sercu = dotyka mię, trapi, niepokoi; ziemia l. odłogiem = nieuprawiona; w bot., łodyga leżąca = płasko na ziemi rozciągająca się.

Leżenie, rzecz. od Leżeć

Leżyskop. Legowisko.

Lędźwian albo Groszek, roślina pastewna z rodz. motylkowatych (fig.).

Lędźwie, część grzbietu po obu stronach kręgosłupa, stykająca ś. z okolicą bioder.

Lędźwiowy, przym. od Lędźwie (ból l.).

Lęgp. Ląg.

Lęgnąć, rodzić, wydawać na świat; l. ś., wylęgać ś., wykluwać ś., rodzić ś., powstawać, wytwarzać się.

Lęgotka, roślina z rodziny powojowatych.

Lęk, obawa, przestrach, bojaźń.

Lękać, straszyć, trwożyć, sprawiać obawę; l. ś., bać ś., trwożyć ś.; l. ś. o kogo, o co = troskać ś., bać ś., niepokoić ś.

Lękliwość, rzecz. od Lękliwy; bojaźń, obawianie ś., tchórzostwo.

Lękliwy, skłonny do lękania ś., bojaźliwy, płochliwy, tchórzliwy.

Lgnąć (lgnie, lgnął); grzęznąć, przylegać, więznąć; tu l-nie = jest! grzązko; l. do czego = przylepiać się, przyczepiać do czego; przen., l. do kogo, do czego = garnąć ś., przywiązywać ś., skłaniać ś. sercem.

Li, spójn., czy; li-li = czy, czy, bądź-bądź; też; jeżeli; przysł., tylko, jedynie (li tylko = wyłącznie tylko).

Libacja, łć., u Rzymian starożytnych wylewanie wina przed ucztą na ofiarę bogom; raczenie się obfite napojami wyskokowemi, pijatyka.

Libella, łć., poziomnica; przyrząd mierniczy do sprawdzenia a. wytknięcia kierunku poziomego (fig.); ważka, łątka, świtezianka (owad); książeczka, paszkwil.

Liberalista, łć, zwolennik zasad liberalizmu.

Liberalizm, łć., kierunek poli-