Strona:Dante Alighieri - Boska komedja (tłum. Porębowicz).djvu/294

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została uwierzytelniona.
112 
Ów gruboczłonki, co zgodnemi nóty

Z tym męskonosym[1] śle pieśń po dolinie,
Opasywał się sznurem wszelkiej cnoty.

115 
I gdyby po nim zdano tron chłopczynie[2],

Który tam siedzi za jego plecyma,
Dzielność by przeszła z naczynia w naczynie.

118 
W reszcie dziedziców tej zacności niema:

Frydryk z Jakóbem[3] wzięli w spadku trony,
Lecz schedy jak ta, żaden nie otrzyma.

121 
Jako w konaru latorośli płonej,

Cnota się ojca w synach nie utrwala:
Ów co udziela jej, chce być proszony[4].

124 
Przygana moja dotyczy Nosala

I Piotra[5], co z nim głosem zgodnym śpiewa:
Pulia się na nich z Prowancją użala.

127 
Nasienie tyle gorsze jest od drzewa[6],

Ile Margoty mąż lub Beatryczy
Mniej niż Konstancyn czci na żonę zlewa.

130 
Patrzcie, z innymi jak siedzieć nie życzy

Henryk angielski[7], król pełen prostoty;
Zacniejsze pędy jego konar liczy.

133 
Tego, co niżej siedząc, wzrok w namioty

Wbił nieba, grabią Wilhelmem wprzód zwano[8];
Przezeń to mściwej Aleksandrji roty

136 
Nad Montferratem się pastwią i Kaną«.






  1. W. 112—113. Ów gruboczłonki — Z tym męskonosym: Piotr III, król Aragonu (od 1276 r.) i Sycylii (od 1282 r.) Karol andegaweński, syn Ludwika VIII, króla francuskiego, zaborca Neapolu i Sycylii, zabójca Konradyna.
  2. Chłopczyną jest Alfons, syn pierworodny Piotra III z Aragonu; panował w Aragonie tylko 6 lat (1285—1291).
  3. Frydryk z Jakóbem, inni synowie Piotra III.
  4. Dante chce powiedzieć, że cnota jest darem bożym.
  5. Przygana moja dotyczy Nosala — I Piotra, tj. Karola i Piotra III. Syn Karola zrujnował Apulię i Prowancję przez złe rządy.
  6. W. 127 i nast. Nasienie tyle gorsze jest od drzewa, tj. Karol II o tyle jest gorszy od swego ojca, o ile mąż Konstancji, tj. Piotr III jest znów lepszy od Karola I, którego pierwszą żoną była Beatrycze, córka Rajmunda, hr. Prowancji, a drugą Małgorzata, hrabianka burgundzka.
  7. W. 131—3. Henryk III, król angielski (1216—1272), według Villaniego »człowiek dobrej wiary, lecz małej wartości, w istocie słaby, lękliwy bez charakteru, narzędzie w cudzem ręku«. Syn jego Edward (1272—1307) «król dobry i dzielny, jeden z najtęższych i najmędrszych panów w chrześcijaństwie, szczęśliwy we wszystkich przedsięwzięciach«. Zwany był Justynianem angielskim.
  8. Wilhelm VII, margrabia Monferratu (1254—1292), wikarjusz cesarski i głowa Ghibellinów, w powstaniu Aleksandrji został pochwycony i zamknięty w żelaznej klatce. Umarł po 17 miesiącach więzienia. Syn jego Jan I, mszcząc się, wyruszył przeciw Aleksandrji; w zamian kraj jego został najechany i zniszczony.
    Godzi się zauważyć, z jaką sztuką poeta jednym rysem zaznacza pozę, fizjonomię, charakter wymienionych postaci.