Kaszubi na tle etnografji Polski

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
>>> Dane tekstu >>>
Autor Adam Fischer
Tytuł Kaszubi na tle etnografji Polski
Wydawca Instytut Bałtycki
Data wydania 1934
Drukarz Zakł. Graf. „Bibljoteka Polska“ w Bydgoszczy
Miejsce wyd. Toruń
Źródło Skany na Commons
Inne Cały tekst
Pobierz jako: Pobierz Cały tekst jako ePub Pobierz Cały tekst jako PDF Pobierz Cały tekst jako MOBI
Okładka lub karta tytułowa
Indeks stron


WYDAWNICTWA INSTYTUTU BAŁTYCKIEGO

ADAM FISCHER
KASZUBI
NA TLE ETNOGRAFJI POLSKI
STUDJUM PORÓWNAWCZE
ROZPRAWA Z PRACY ZBIOROWEJ:
„KASZUBI. KULTURA LUDOWA I JĘZYK“
Kaszubi na tle etnografji Polski page003.png
TORUŃ 1934


SKŁAD GŁÓWNY: KASA IM. MIANOWSKIEGO — INSTYTUT POPIERANIA NAUKI
WARSZAWA, PAŁAC STASZICA



Odbitka z Pamiętnika Instytutu Bałtyckiego.

Tom XVI (Serja Balticum zeszyt 8)






Drukiem Zakł. Graf. „Bibljoteka Polska“ w Bydgoszczy

SPIS RZECZY
Str.
 1
1. 
Grupy etniczne 
 1
  
Pochodzenie nazw, str. 1.
 


1. 
Rybołówstwo 
 5
  
Sposoby łowienia, str. 5; Typy narzędzi, str. 6.
 
2. 
Łowiectwo 
 9
  
Samołówki i klepce, str. 9.
 
3. 
Hodowla zwierząt domowych 
 10
  
Rasy zwierząt, str. 10; Przywoływanie zwierząt, str. 10; Nazwy zwierząt, str. 10; Pasterstwo, str. 11; Bartnictwo, str. 11.
 
4. 
Uprawa roli 
 12
  
Narzędzia rolnicze, str. 12; Zbiórka siana, str. 13.
 
5. 
Przygotowywanie pożywienia 
 14
  
Krzesiwa, str. 14; Stępy i żarna, str. 14; Maślnice, str. 15; Rodzaje potraw, str. 15.
 
6. 
Obróbka surowców 
 16
  
Surowce mineralne, str. 16; Surowce roślinne, str. 17; Plecionkarstwo, str. 17; Przędzalnictwo i tkactwo, str. 18; Surowce zwierzęce, str. 19.
 
7. 
Odzież 
 19
  
Krój i barwa ubiorów, str. 19; Ubiór codzienny, str. 20; Ubranie głowy u kobiet, str. 21; Kijanka, str. 21.
 
8. 
Budownictwo 
 21
  
Domy mieszkalne, str. 21; Dachy, str. 23; Ozdoby nadszczytowe, str. 23; Ognisko i piec, str. 24; Budynki gospodarcze, str. 24; Kościoły drewniane, str. 25.
 
9. 
Kształt osad 
 25
  
Typy wsi, str. 25.
 
10. 
Sprzęty domowe. 
 26
  
Urządzenie izby, str. 28.
 
11. 
Transport i komunikacja 
 29
  
Nosidła i kosze, str. 29; Sanie i wozy, str. 30; Jarzma, str. 31; Uprząż, str. 31; Czółna, str. 32; Pływaki z sitowia, str. 32.
 

1. 
Obrzędy narodzinowe 
 33
  
Ciąża i narodziny, str. 33; Zabiegi ochronne, str. 33; Chrzest, str. 33; Zabawki dziecinne, str. 35.
 
2. 
Obrzędy weselne 
 36
  
Swaty str. 36; Zaręczyny str. 37; Zwyczaje przedślubne str. 37; Obrzd ślubny str. 38; Wesele str. 38; Na nowem gospodarstwie, str. 39.
 
3. 
Obrzędy pogrzebowe 
 40
  
Zapowiedzi śmierci. str. 40; Z chwilą śmierci, str. 40; Czuwanie przy zwłokach, str. 42; Przed pogrzebem, str. 43; Wyprowadzenie zwłok i żałoba, str. 43; Dusza błądząca, str. 44; Stypa, str. 44.
 
4. 
Życie towarzyskie 
 45
  
Dawne zabawy ludowe, str. 45; Prządki, str. 45; Jarmarki. str. 45.
 
5. 
Zwyczaje domowe i gospodarskie 
 45
  
Okres żniw, str. 46; Ożniwiny, str. 47; Pieśni dożynkove, str. 48; Pierwszy siew, str. 50; Wierzenia sadownicze, str. 51.
 
6. 
Zwyczaje doroczne 
 51
  
Obrzędy adwentowe i wigilijne, str. 51; Nowy Rok i Trzech Króli, str. 53; Okres zapustny, str. 54; Meteorologja ludova, str. 55; Przed Wielkanocą, str. 56; Dyngus, str. 57; Po Wielkanocy, str. 58; Zielone Święta, str. 58; Boże Ciało, str. 58; Obrzędy świętojańskie, str. 58; Święta w lipcu, str. 61; M. B. Zielna, str. 61; Wrzesień str. 62; Zaduszki, str. 62; Św. Barbara, str. 63; Wspólnosc obrzędów dorocznych, str. 63.
 
7. 
Prawo ludowe 
 63
  
Imiona i znaki, str. 63; Zwoływanie gromady, str. 64; Podział ryb i siana, str. 65; Dożywocie, str. 65.
 


1. 
Wiara w duchy 
 67
  
Dusza i duchy, str. 67; Krośnięta, str. 68; Demony zbożowe, str. 69; Błędne ogniki, str. 70; Zmora, str. 71; Wilkołaki, str. 71; Djabeł, str. 72; Uosobienie śmierci i chorób, str. 73.
 
2. 
Czary 
 74
  
Czarownice, str. 74.
 
3. 
Lecznictwo ludowe 
 75
  
Kołtun; str. 75; Zamawiania, str. 76; Rzucanie uroku, str. 76; Zioła lecznicze, str. 77; Znachorzy i znachorki, str. 78.
 
4. 
Przyroda 
 78
  
Ziemia i niebo, str. 78; Słońce i księżyc, str. 78; Gwiazdy, str. 80; Droga mleczna i tęcza, str. 80; Burze i pioruny, str. 81; Kult roślin, str. 81; Cudowne własciwości zwierząt, str. 82; Pojęcia o anatomji i fizjologji, str. 83; Matematyka ludowa, str. 83.
 
5. 
Opowieści 
 84
  
Podania o dzwonach, str. 84; Podania o Madeju, str. 85; Baśnie o charakterze Wędrownym, str. 85; Bajki i legendy, str. 86.
 
6. 
Pieśni 
 86
  
Pieśni pobożne, str. 87; Ballady, str. 87; Pieśni miłosne i tragiczne, str. 89; Śpiewki humorystyczne, str. 90; Pieśni żołnierskie i historyczne, str. 92; Nawiązania do legend, str. 92.
 
7. 
Przysłowia i zagadki 
 93
  
Wskazania gospodarcze w przysłowiach, str. 93; Zagadki, str. 94.
 
8. 
Widowiska dramatyczne 
 95
  
Szopki i maszkary, str. 95; Ścinanie kani, str. 96.
 
9. 
Sztuka ludowa 
 96
  
Malowidła na drzewie i szkle, str. 96; Rzeźby, str. 98; Hafty świeckie i kościelne, str. 98; Pisanki, str. 99.
 
10. 
Muzyka 
 99
  
Instrumenty muzyczne, str. 99; Tańce, str. 100.
 
11. 
Gry i zabawy 
 101
  
Piosenki dziecinne, str. 101; Gry rzutne, str. 101; Korowody, str. 102; Gry bieżne, str. 103.
 


1. 
Zainteresowanie Kaszubszczyzną w Polsce 
 104
  
Analogje kultur, str. 104; Badacze kultury kaszubskiej, str. 104.
 


 107






SPIS RYCIN
Str.
Ryc.1. 
Młoty do głuszenia ryb, a trampek kaszubski, Wdzydze; b szlacha, Jeziora Trockie; c baśka używana nad Narwią 
 5
  „2. 
Ościenie rybackie. a-b Wdzydze; c Jeziora Trockie; d Huculszczyzna 
 6
  „3. 
Podrywki. a kłomka kaszubska; b Żydziszki nad jez. Skajście; c przygartaczka w Sanockiem 
 7
  „4. 
Pług kaszubski, Wdzydze 
 12
  „5. 
Stępy ręczne. a stępa kaszubska, Wdzydze; b stępa ze stęporem, Kolbuszowa; c Sypniewo, pow. makowski 
 14
  „6. 
Żarna. a Kaszuby; b Nowa Wieś, pow. wąbrzeski 
 15
  „7. 
Naczynia plecione. a dzban kaszubski; b dzban kurpiowski 
 18
  „8. 
Kołowrotki do kręcenia powrozów. a-b kołowrotki kaszubskie, Wdzydze; c Wągrowiec i okolica, powszechnie używany do 1900 roku 
 19
  „9. 
Domy podcieniowe. a Wdzydze, pow. kościerski; b Sławsk Wielki pod Kruszwicą; c Łaszczyn, Mazowsze Rawskie 
 22
  „10. 
Ozdoby nadszczytowe. a sercówka, Tupadła, pow. morski; b baranie rogi, Tupadła, pow. morski; c pow. chojnicki; d Wdzydze, pow. kościerski; e Kadcza, pow. Nowy Sącz; f Kurpie 
 23
  „11. 
Stołki. a-b pow. Kościerzyna; c Pałuki, Osiek nad Notecią; d pow. Nowy Targ 
 26
  „12. 
Skrzynie. a kaszubska, Wdzydze; b wielkopolska, Siemianice, pow. kępiński; c Rajcza, pow. żywiecki 
 27
  „13. 
Kołyski. a kaszubska, Wdzydze; b Chałupy na Helu; c Krakowskie 
 28
  „14. 
Koszałki. a Kaszuby; b liszka słowińska; c Lubelskie 
 30
  „15. 
Czółna. a Kaszuby; b Jez. Okmiany 
 32
  „16. 
Zabawki. a tyrkawka, Wdzydze; b bąk, Wdzydze; c bąk, Krakowskie; d tyrkawka, Krakowskie 
 35
  „17. 
Krzywule. a Ostężnica, pow. chrzanowski; b Wielki Lipczyn, pow. kościerski 
 65
  „18. 
Gołąbki. a Kaszuby; b Huculszczyzna 
 97
  „19. 
Mapka etnograficzna Kaszub na tle Polski, 1. Kaszubi; 2. Nosidła nieckowate; 3. Cepy kapicowe; 4. Jarzma podgardlicowe; 5. Kijanka łopatkowata 
 105
Wszystkie rysunki z wyjątkiem 16 i 19 wykonał Kazimierz Dekański


Tekst jest własnością publiczną (public domain). Szczegóły licencji na stronie autora: Adam Fischer.