Wikiźródła:Czym są Wikiźródła?
Z Wikiźródeł, repozytorium wolnych materiałów źródłowych
 |
Ta strona opisuje zasadę polskich Wikiźródeł. Jest powszechnie uznawana za standard, który wszyscy uczestnicy projektu powinni zachowywać. Śmiało edytuj tę stronę, ale wpierw upewnij się, że Twoje zmiany odzwierciedlają konsensus. W przypadku wątpliwości, przejdź na stronę dyskusji. |
Spis treści |
Wikiźródła to ciągle rozwijający się projekt siostrzany Wikipedii, którego celem jest stworzenie wolnego repozytorium tekstów źródłowych oraz ich tłumaczeń w postaci stron Wiki.
W początkowych fazach planowania projekt nazywał się Project Sourceberg (od Projektu Gutenberg), a 6 grudnia 2003 roku w wyniku głosowania został przemianowany na Wikisource. Polskie tłumaczenie tej nazwy (Wikiźródła) zostało po raz pierwszy zastosowane 15 listopada 2004.
[edytuj] Historia
Projekt rozpoczął działalność 24 listopada 2003 pod tymczasowym adresem http://sources.wikipedia.org, a później przeniósł się na własną domenę: http://wikisource.org.
Do tego momentu teksty źródłowe były umieszczane pod adresem ps.wikipedia.org, który był niefortunnie przyjęty jako skrót od Project Sourceberg, zajmując subdomenę dla Wikipedii w języku paszto. Wszystkie te teksty zostały przeniesione na oficjalną stronę w dniu jej uruchomienia.
W ciągu pierwszych dwóch tygodni oficjalnego działania stworzono ponad 1000 stron, z czego około 200 stanowiły artykuły. Na początku 2004 roku w serwisie było zarejestrowanych 100 osób. Na początku lipca 2004 ilość artykułów przekroczyła 2400, a ilość zarejestrowanych użytkowników – 500.
Ta strona jest próbą określenia czym są, a czym nie są Wikiźródła, oraz czym różnią się od innych projektów z rodziny Wikimediów. Każdy punkt na tej stronie może zawierać krótkie wyjaśnienie. Szczegółowe dyskusje i debaty powinny się odbywać na stronie dyskusji.
[edytuj] Co tu zamieszczamy?
Częściowa lista tekstów, które zamieszczamy.
- Oryginalne, uprzednio publikowane teksty innych autorów
- Teksty i dokumenty historyczne rangi państwowej lub międzynarodowej
- Tłumaczenia oryginalnych tekstów
- Tablice matematyczne
- Źródła danych statystycznych, na przykład wyniki wyborów
- Bibliografie autorów tekstów zamieszczonych w Wikiźródłach
- Kody źródłowe dostępne jako własność publiczna lub na licencji zgodnej z GFDL
- Wzory dokumentów urzędowych
[edytuj] Czego tu nie zamieszczamy?
Na Wikiźródłach nie zamieszcza się:
- tekstów naruszających prawa autorskie (chyba że przez odpowiednie osoby została wyrażona zgoda na ich użycie);
- tekstów osób mało znanych, amatorów–poetów itp. Czyli nie mogą tu być teksty "każdego".
[edytuj] Wikiźródła czy Wikibooks?
Rozróżnienie między tymi dwoma projektami jest stosunkowo proste.
- Wikiźródła obejmują materiały publikowane gdzie indziej.
- Wikibooks to książki rozwijane przez samych Wikipedystów, a zwłaszcza materiały, które można użyć w podręcznikach.
[edytuj] Wikiźródła czy Wikipedia?
Wikipedia to encyklopedia, a Wikiźródła to biblioteka. Wikipedia zawiera artykuły na temat książek, które znajdują się w Wikiźródłach. Do pewnego stopnia obie zawierają materiał bibliograficzny o autorze. W tej sprawie jednak, zwłaszcza w wypadku autorów, których praca stała się w większości własnością publiczną, Wikiźródła powinny wykazywać się większą dokładnością.
[edytuj] Neutralny punkt widzenia
Neutralny punkt widzenia (ang. NPOV) jest główną zasadą we wszystkich projektach z rodziny Wikimediów. Oryginalne teksty nie muszą odzwierciedlać NPW. Dopóki reprodukujemy je w dobrej wierze i podajemy ich autorów, nie naruszamy NPW. Jednak podkreślanie pewnych części tekstu, lub umieszczanie tylko pewnych części tekstów, może być postrzegane jako wyrażanie określonego punktu widzenia. Wprowadzenie i wszystkie inne materiały objaśniające powinny być zawsze pisane z myślą o NPW.
[edytuj] Tłumaczenia
Oryginalny język powinien mieć priorytet na listach. W bazie można umieszczać tłumaczenia, zarówno te uprzednio publikowane, jak i oryginalne. Przy zamieszczaniu uprzednio publikowanych przekładów należy pamiętać, że są przedmiotem pochodnych praw autorskich. Autor oryginalnego klasycznego dzieła może nie żyć od 2 tysięcy lat, ale nowemu tłumaczeniu towarzyszą prawa autorskie.
