Przejdź do zawartości

Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/710

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Ta strona została przepisana.

pierwsze s. = rej wodzić, być dowódcą, stać na czele czego, być główną sprężyną.

 Skrzypcowaty, mający kształt skrzypiec.

 Skrzypeczki (-czek), małe skrzypce.

 Skrzypecznik, Skrzypkarz, robiący skrzypce.

 Skrzypek, artysta, grający na skrzypcach; skrzypiciel, grajek karczemny, muzykus; przen., poeta, śpiewak.

 Skrzypica, skrzypce.

 Skrzypiciel — p. Skrzypek.

 Skrzypić, sprawiać, aby coś wydawało skrzyp; wydawać skrzyp.

 Skrzypieć, wydawać głos trzeszczący, ostry, przykry, wydawać skrzyp, trzeszczeć, zgrzytać, od tarcia jednej niegładkiej powierzchni o drugą; rzęzić, grać w piersiach; grać licho na instrumencie smyczkowym, rzępolić; wydawać głos (o drozdzie); coś s-i = nie idzie gładko, wlecze ś. opornie; s-ące drzewo najdłużej stoi = człowiek chorowity nieraz dłużej żyje niż inni, zdrowi.

 Skrzypnąć — p. nied. Skrzypieć.

 Skrzypotać, krzyczeć skrzypliwie, przeraźliwie.

 Skrzysty, iskrzący ś.

 Skrzywdzić, krzywdę wyrządzić komu, pokrzywdzić.

 Skrzywiać (się), dok. Skrzywić (ś.); robić (ś.) krzywym, wykrzywiać (ś.), nachylać (ś.), zginać (ś.); s. ś., robić kwaśną minę, okazywać twarzą niezadowolenie, wykrzywiać ś.

 Skrzyżaczyć się, przemienić ś. w Krzyżaka.

 Skrzyżal, kamień piaskowiec, dający się łupać taflowato.

 Skrzyżować, złożyć co na krzyż; s. ś. z kim = stanąć z nim do walki, pojedynkować ś.; przejść sobie drogę nawzajem.

 Sksiężeć, stać ś. księdzem.

 Skubać, dok. Skubnąć; szczypiąc wyrywać, skubiąc, rozdzielać: s. szarpie; oskubywać: s. drób = wyrywać mu pierze; s. pierze = odrywać puch od sypułek; przen., s. kogo, wyzyskiwać, ciągle go potrochu obdzierać, okradać; niepokoić ciągłemi napadami; dłubać, gmerać; s. ś., skubać siebie samego, być skubanym; przen., guzdrać ś., marudzić, mitrężyć; zwlekać z wydatkiem przez skąpstwo.

 Skubanka, wełna a. inna tkanina skubana, używana zamiast waty i pierza; szarpie; piłka z kawałków gumy.

 Skubnąć — p. nied. Skubać.

 Skuć — p. nied. Skuwać; s. ś. = upić ś.

 Skud, wł., dawna moneta złota lub srebrna różnej wartości w różnych krajach.

 Skudlić, stargać (o włosach).

 Skudło, deszczułka z jednej strony podłużnie karbowana, służąca do podbijania słomy w górę przy robieniu słomianych dachów, strzechałka, strycharka; deszczułka łupana do krycia dachów.

 Skulawić, uczynić kulawym, okulawić.

 Skulling, ang., wązka łódź, kierowana przez jednego wioślarza, poruszającego d w om a wiosłami (fig.).

 Skulnąć, stoczyć co raptownie, zsunąć.

 Skulptor, łć., rzeźbiarz, snycerz.

 Skulptura, łć., snycerstwo, rzeźba, rzeźbiarstwo.

 Skulpturalny, łć., rzeźbiony.

 Skumbra, Skombrja, rodzaj makreli, poławianych w morzu Czarnym (fig.).

 Skundleć, o psach: wyrodzić ś.