Przejdź do zawartości

Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/396

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Ta strona została przepisana.

chwila = przerywa ś., ustaje; śnieg, deszcz przestaje = przestaje padać; przestał cierpieć = umarł; burza przestała = uspokoiła ś.; p. na czym, zadowalać ś. czym, poprzestawać na czym, kontentować ś. czym, nie pragnąć więcej; p. z kim, obcować, przyjaźnić ś., zadawać ś.; z jakim przestajesz, takim ś. stajesz = człowiek upodobnia ś. do swego otoczenia.

 Przestawiać, dok. Przestawić; inaczej, gdzieindziej stawić; przenosić na inne miejsce; przebudowywać; p. wyrazy w zdaniu, litery w wyrazie = zmieniać ich porządek.

 Przestawka, przestawienie w wyrazie dźwięków: np. lśnić, zam. ślnić.

 Przestawnik, rączka, drążek do przesuwania ruchu, transmisja.

 Przestawny, łatwy do przestawienia; polegający na przestawieniu; szyk p. wyrazów w zdaniu.

 Przestąpić — p. nied. Przestępować, Przestępywać.

 Przestąpienie, przejście, przekroczenie, stąpnięcie przez co; wykroczenie przeciw czemu, przekroczenie czego, występek, przewinienie, naruszenie rozkazu a. zakazu.

 Przestęp, przestąpienie, przekroczenie; roślina z rodziny dyniowatych (fig.).

 Przestępca, gwałciciel ustaw, winowajca, zbrodniarz, złoczyńca.

 Przestępczy, zbrodniczy.

 Przestępczyni, forma ż. od Przestępca.

 Przestępny, ten, który może być przestąpionym; występny, zbrodniczy; rok p., mający 366 dni a w lutym dni 29, rok przybyszowy; w nat., nieprawidłowy, nieforemny.

 Przestępować, dok. Przestąpić; stąpać, robić krok przez co; występować, przekraczać, występować z granic; gwałcić, łamać, naruszać prawo, ustawę, rozkaz, zakaz i t. p., dopuszczać ś. występku przeciw prawu; przechodzić z jednego miejsca na drugie, przenosić ś. gdzieindziej; ustępować; p. z nogi na nogę = przebierać nogami; p. próg = wychodzić na dwór, zachodzić do czyjego mieszkania, domu, zachodzić komu drogę; przen., wydalać ś. z kraju a. zachodzić w jego granice.

 Przestępstwo, wykroczenie, występek, zbrodnia.

 Przestępywać — p. Przestępować.

 Przestornować, w buch., w celu sprostowania błędu w rachunkach, przenieść z długu na wierzytelność i naodwrót.

 Przestrach, przelęknięcie, przestraszenie, strach, przerażenie, lęk, trwoga, popłoch.

 Przestrajać, dok., Przestroić; w inny sposób, ponownie stroić instrument muzyczny; inny strój kłaść na kogo, przebierać kogo; trwonić, marnować na stroje; p. ś., inny strój kłaść na siebie, przebierać ś.; przen., pokazywać ś. w innym świetle, z innej strony.

 Przestraszać, dok. Przestraszyć; strachu nabawiać, przerażać; nastraszać; p. ś., przejmować ś. strachem, przerażać ś.

 Przestraszyć, p. dok. Przestraszać.

 Przestroga, upomnienie, przestrzeżenie, ostrzeżenie, wskazówka, czego należy ś. wystrzegać.

 Przestroina, roślina z rodziny zakrwawkowatych.

 Przestronnieć, stawać ś. przestronniejszym.

 Przestronno — p. Przestronnie.

 Przestronny, rozległy, szeroki, obszerny, wolny, luźny, niemały, nieciasny; przen., rozwiązły, wyuzdany, rozpasany, nieokiełznany.