Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/329

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


dać p-ę, kantor pisania próśb, p. najpoddańsza = na Imię Monarsze.

Prościćp. Prostować.

Prościeć, wyprostowywać się; stawać ś. prostakiem, ordynarnieć.

Prościuchny, Prościutki, Prościuteńki, zupełnie prosty.

Prościutko, Prościuteńko, Prościutenieczko, zupełnie prosto.

Prośna świnia = nosząca w sobie płód.

Prośnianka, słoma prosiana; wódka na prosie.

Proświrniak, roślina z rodziny ślazowatych, ślaz meksykański.

Protagonista, gr., pierwszy walczący; pierwszy przemawiający; inicjator; aktor, grający główną rolę w teatrze starogreckim.

Protantrop, gr., człowiek pierwotny.

Protaza, gr., pierwsza połowa okresu krasomówczego; ta część utworu scenicznego, w której zawiązuje ś. węzeł dramatyczny.

Protegować, łć., opiekować ś., popierać; świadczyć łaski.

Protegowany, fr., popierany, otaczany opieką, protekcją, doznający pomocy, poparcia, wyróżniany.

Proteina, łć., domniemywany niegdyś pierwiastek wszystkich ciał roślinnych i zwierzęcych, będący jakoby główną częścią białka, fibryny, kazeiny, moczu.

Proteinowy, łć., przym. od Proteina; p-e ciała = ciała białkowate, albuminowe.

Proteizm, łć., niestałość, chwiejność, zmienność zasad.

Protekcja, łć., szczególna opieka, względy, poparcie udzielane przez ludzi wpływowych, możnych, pewnym osobom przed innemi, orędownictwo, t. zw. plecy, łaska.

Protekcjonalny, Protekcyjny, łć., uwydatniający zależność od protektora i górujące stanowisko protektora.

Protekcjonista, łć., zwolennik ceł protekcyjnych.

Protekcjonizm, łć., Protekcyjny system = opieka, dawana przez rząd przemysłowi krajowemu, zasadzająca ś. na nakładaniu wysokich ceł na wyroby zagraniczne i na popieraniu wywozu przez premje wywozowe.

Protekcyjka, łć., niewielka protekcja.

Protekcyjność, łć., protekcjonalność, okazywanie swej wyższości komu.

Protektor, łć., dobrodziej, opiekun, popierający.

Protektorat, Protektorjat, łć., rozciągnięcie zwierzchniej władzy opiekuńczej przez jedno mocarstwo nad innym obcym państwem, zwłaszcza w jego stosunkach zewnętrznych.

Protektorka, łć., forma ż. od Protektor.

Protensja, łć., skupienie.

Protest, łć., zaprzeczenie, sprzeciw, oświadczenie ś. przeciw czemu, opieranie ś., przeciwienie ś. czemu; prawne zastrzeżenie przeciw czemu; akt notarjalny, poświadczający, że dłużnik odmawia zapłacenia wekslu w terminie.

Protestacja, łć., oświadczenie ś. przeciw czemu; wystąpienie przeciw czemu.

Protestancki, łć., właściwy protestantyzmowi, protestantom, należący do protestantyzmu, do protestantów.

Protestant, łć., ten, który protestuje; wyznawca protestantyzmu; ewangielik.

Protestantyzm, łć., wyznanie ewangielicko-augsburskie i ewangielicko-reformowane.

Protestować, łć., wnosić protest, zaprzeczać, nie zgadzać ś. na co; p. weksel = stwierdzać aktem notarjalnym, że dłużnik odmawia zapłaty wekslu w terminie.