Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/203

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


Pokroczyć, krokiem powolnym, poważnym postąpić, pójść, udać ś. gdzie a. dokąd.

Pokromka, kromka, kawałek.

Pokropek, pokropienie ciała wodą święconą przy złożeniu do mogiły.

Pokropić, nied. Pokrapiać; popadać kroplami (o deszczu); spryskać, zwilżyć, kropiąc polać.

Pokropkować, porobić na czym kropki, poznaczyć, popstrzyć kropkami, dodać kropki w pisowni.

Pokrostowacieć, dostać krost, pokryć ś. krostami.

Pokrowa, ukr., święto Opieki N. M. P. w kościele wschodnim.

Pokrowiec, zasłona, pokrywająca co, zastosowana do kształtu tego, co okrywa; futerał, powłoka, czaprak na konia, dera.

Pokrój, forma, zarys; przen., rodzaj, fason, typ: człowiek starego p-u = dawnych zwyczajów.

Pokrólować, jakiś czas być królem, popanować.

Pokrótce, przysł., w krótkości, w krótkich słowach, treściwie, zwięźle, nierozwlekle, w skróceniu.

Pokruszeć, trochę skruszeć, stać ś. kruchym.

Pokruszyć, połamać na drobne kawałki, podruzgotać, potłuc na okruchy, zetrzeć na proch; przen., upokorzyć, zgiąć, złamać; p. ś., rozpaść ś. na drobne kawałki, na okruchy.

Pokrwawa, odblask czerwony, krwawy, zorza, łuna.

Pokrwawić, oblać krwią, zwalać krwią; pobroczyć krwią; poranić, pokaleczyć; p. ś., powalać ś. krwią, pobroczyć ś. krwią, zakrwawić ś.

Pokrycie, to, czym coś ś. pokrywa: p. ciała = odzienie, odzież, ubranie; p. święte = suknia zakonna: p. mebli = tkanina, służąca do obijania mebli wyściełanych; p. na kołnierz, na futro = wierzch; p. na parasolu = tkanina, rozciągnięta na drutach; p. dachu = to, czym go pokrywają: słoma, gont, dachówka, papa, blacha; p. wekslu = zapłacenie go; p. długu = majątek dłużnika, wystarczający na zapłacenie należności; ukrywanie, tajenie czego.

Pokryćp. nied. Pokrywać.

Pokrygować (ś.), pościskać (ś.).

Pokryjomu, przysł., kryjąc się, skrycie, tajemnie, cichaczem, ukradkiem, niepostrzeżenie.

Pokrywa, każda rzecz, drugą, pokrywająca, nakrywająca, nakrywa, przykrywa, wieko, klapa; wierzch, wierzchnia warstwa, wierzchnia skorupa; osłona, płaszczyk, pozór.

Pokrywać, dok. Pokryć; po wierzchu nakrywać, okrywać, osłaniać, przykrywać; obijać, wyściełać: np. meble; dawać wierzch: p. parasol, futro; poszywać, np. dawać dach na budynku; przen., ukrywać, taić, nie wyjawiać, maskować: p. co milczeniem = przemilczać co, nie odpowiadać; przen., wyrównywać, zaspokajać, uiszczać dług, opłacać należność, płacić weksel, wystarczać na opłacenie czego; zapładniać: o samicy zwierzęcia domowego; w kartach: pobijać wyższą kartą kartę przeciwnika; zamalowywać coś gruntem, dawać grunt pod farbę; p. ś., odziewać ś., okrywać ś., osłaniać ś., taić ś., kryć ś. z czym, nie pokazywać po sobie; ukrywać ś.! jeden za drugim.

Pokrywka, zdr. od Pokrywa; i mała pokrywa, pokrywa na rondlu, na garnku; robić co pod p-ą czego = pod pozorem; pod p-ą co powiedzieć = oględnie; bez p-i = bez ogródek, otwarcie, prosto i z mostu, nie obwijając w bawełnę.

Pokrząkiwać, krząkać z przerwami.

Pokrzątać się, pochodzić skrzętnie koło czego.