Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/16

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została skorygowana.

Paladium, łć., posążek bogini Minerwy (Pallady), świętość miasta Troi, która go miała strzec od zdobycia przez nieprzyjaciela; przen., świętość, tarcza, chroniąca od niebezpieczeństwa, od złego.

Paladyn, wł., znakomity rycerz, towarzyszący panującemu; rycerz słynny ze swych rycerskich czynów; pierwotnie: każdy z 12-tu rycerzy, towarzyszących Karolowi W.; błędny rycerz, szukający przygód po świecie.

Palafit, gr., budowla nawodna przedhistoryczna, napalowisko.

Palankap. Pałanka.

M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - ilustracja do hasła Palankin.png

Palankin, indyjs., ozdobna lektyka, zaopatrzona w dach i firanki, noszona przez 2-4 tragarzy, w Indjach Wschodnich i Chinach środek lokomocji (fig.).

Palant, kij do podbijania piłki w grze; gra w piłkę z użyciem takiego kija.

Palarnia, pokój do palenia tytuniu, fajczarnia, fiumoar; miejsce, gdzie ś. odbywa palenie sposobem fabrycznym, np. p. kawy.

Palatalizacja, łć., miękczenie, upodniebiennienie, uśredniojęzykowienie, t. j. wymawianie spółgłosek ze zbliżaniem języka do podniebienia twardego (np. ś, ź, zamiast s, z).

Palatalny, łć., podniebienny; spółgłoski p-e = podniebienne czyli miękkie, np. ś, ź, ń i t. d.

Palatyn, łć., dawniej tytuł wysokich urzędników dworskich, pełniących urząd w najbliższym otoczeniu króla; w Polsce — wojewoda; na Węgrzech najwyższy dygnitarz państwowy, zastępca króla — p. Pfalzgraf.

Palatynat, łć., dawniej w Niemczech prowincja, podlegająca władzy palatyna.

M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - ilustracja do hasła Palatynka.png

Palatynka, fr., kołnierz futrzany, futerko na szyję (fig.).

Palawer, Palawra, u Murzynów afrykańskich zgromadzenie w celu naradzania ś., wiec murzyński.

Palący, mający własność palenia, parzący; przen., nagły, pilny, nie cierpiący zwłoki; p-a potrzeba = domagająca ś. natychmiastowego zadośćuczynienia; rzecz., osoba nawykła do palenia tytuniu, palacz; wagon, przedział p. = przeznaczony dla palących tytuń.

Palączka, gorączka, żar, spiekota; namiętność, uniesienie.

Palba, strzelanina z broni palnej.

Palcat, wł., kij, laska, używane niegdyś przez młodzież do fechtunku zamiast szabli; laseczka kauczukowa do uderzeń leczniczych.

Palcochodny, chodzący na palcach (o zwierzętach).

Palcodrzew, nazwa rośliny jasława.

Palcoskrzydły, mający błony rozpięte między palcami i służące do latania po powietrzu (nietoperz).

Palcowy, odnoszący ś. do palca; gruby a. szeroki na palec.

M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - ilustracja do hasła Palczak.png

Palczak, zwierzę ssące z rzędu małpiatek, z rzędu palczaków (f.).

Palczasty, mający palce, podobny do dłoni z rozczapierzonemi palcami (liście p-e).

M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - ilustracja do hasła Palczatka.png

Palczatka, roślina z rodziny traw, trawa brodata (fig.).

Palec, część końcowa, chwytna u ręki, złożona