Strona:M. Arcta słownik ilustrowany języka polskiego - Tom 2.djvu/120

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ta strona została przepisana.


niki, obejmująca naukę o równowadze i ruchu gazów, aeromechanika.

Pneumograf, gr., przyrząd, graficznie przedstawiający ruchy ciała, wykonywane skutkiem oddychania.

Pneumologja, gr., nauka o płucach.

Pneumonja, łć., zapalenie płuc.

Pneumoragja, gr., kaszel krwawy.

Pneumoterapja, gr.p. Pneumatoterapja.

Pneumotoraks, gr., niebezpieczna rozedma płuc, powstaje z nagromadzenia ś. powietrza w opłucnej lub z wysięku ropy z płuc (w suchotach).

Pniak, pień, część drzewa lub krzewu, wyciosana z korzenia i i odziemku, kawał drzewa obciętego, pieniek, kloc, kłoda.

Pniakowaty, obfitujący w pniaki, mający kształt pniaka.

Pniasty, Pienny, pniem opatrzony, posiadający pień.

Pniomierz, przyrząd do mierzenia szerokości pnia.

Pnisty, mający kształt pnia.

Po, przyim. z przyp. 3 oznacza zwyczaj, sposób, według którego coś ś. czyni a. dokonywa: po swojemu, po dawnemu, po głupiemu, po staremu, po obywatelsku, po kupiecku, po żołniersku, ubierać ś. po polsku, po francusku, po szwedzku; mówić po polsku, po łacinie, po włosku, pisać, rozumieć po niemiecku; po temu = na to przeznaczone, dla tego celu, do tego celu, ku temu: ma głowę po temu = do tego, odpowiednio; to nie czas po temu = niewłaściwy; po cichu, po kryjomu, po prostu = szczerze; w jakiej cenie, po ile: po czemu, po złotemu, w jakiej ilości, po ilu, po jednemu; z 4 przyp., oznacza cel jakiejś czynności: posłać po kogo, po co, po pieniądze, po piwo; skoczyć po rozum do głowy, przyjść po radę; po co? = w jakim celu; po to = w tym celu; po djabłaż to!, po lichaż to!, po jakiego djabła! = niewiadomo w jakim celu; który raz z rzędu, ile razy: ile z rzędu za każdym razem? = po raz pierwszy, po raz drugi, po raz ostatni, po pierwsze, po drugie, po trzy razy, po sto razy z rzędu, po dwa, po trzy dni z rzędu; do jakiego kresu, do jakiej granicy: broda po pas, wpaść w błoto po kolana, być w długach po uszy, mam tego po czubek czoła, po dziurki nosa = aż nadto, aż do przesytu; po dziś dzień = do dnia dzisiejszego; ile czego z rzędu: pracować po trzy godziny dziennie, hulać po trzy dni z rzędu, po wszystkie dni = zawsze, wiecznie; ilu razem: chodzić po dwuch, po trzech; w jakiej cenie: po pięć złotych, po sto rubli, po ile; z 7 przyp. czasie, następującym po jakimś zdarzeniu, po przeminięciu czegoś: po niedzieli, po północy, po weselu; musztarda po obiedzie = spóźnione; już po harapie = już ś. wszystko skończyło; po kolei; mądry Polak po szkodzie = poniósszy stratę; przyjść po czasie = zapóźno; nosić żałobę po kim = po jego śmierci; już po nim! = już zginął, już umarł; już po radości! = już radość nie wróci; oznacza powierzchnię, na której dokonywa ś. jaka czynność a. jakie zjawisko: chodzić po ziemi, ślizgać ś. po lodzie, głaskać po twarzy, bić kogo po twarzy, po grzbiecie, chodzić po drabinie, po schodach, po domu; idzie, jak po grudzie = z oporem, z trudnością; chodzić po słońcu, po mrozie, po księżycu, po deszczu = po miejscach, wystawionych na słońce, na mróz, na deszcz, oświeconych przez księżyc; włóczyć ś. po nocy = podczas nocy; uczy ś.