Encyklopedja Kościelna/Celsus

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Tytuł Encyklopedja Kościelna (tom III)
Redaktor Michał Nowodworski
Data wydania 1874
Drukarz Czerwiński i Spółka
Miejsce wyd. Warszawa
Źródło Skany na Commons
Indeks stron

Celsus, filozof epikurejski, żył w II w. za Adrjana i Antoninów. Znany ze swego przeciwko judaizmowi i chrystjanizmowi skierowanego pisma λογος αληθης (sermo verus), prawdziwe słowo, którego treść i niektóre ustępy znamy tylko z Orygenesa (Contra Celsum). Z ustępów tych wnosićby należało, że C. był platonikiem, albo że był inną osobą od filozofa epikurejczyka, bo wierzy w istotę najwyższą, która świat utworzyła z gotowej już materji. Ale choć niepewną jest jego nauka filozoficzna, znana za to i wyraźna jego nienawiść chrystjanizmu. Zawzięty ten wróg Chrystusa uważa jego dzieło za oszustwo, a cuda za sztuki czarnoksięzkie. Pomimo całej jednak nienawiści, z jaką zwalcza on chrystjanizm, pomimo niedorzeczności i bluźnierstw, jakie w swojem zaślepieniu wypowiada, podaje wszelako mimowoli niektóre ważne dowody na rzecz prawdziwości cudów Chrystusa, autentyczności Pisma św. i wyznawanych w Kościele prawd wiary. Cf. Fenger, De Celso epicureo, Hann. 1828; Philippi, De Celsi philosophandi genere, Berl. 1856; Zeitschr. f. Philos. u. kath. Theologie, Bonn. 21 zesz. N.