Encyklopedja Kościelna/Arnoldi Bartłomiej

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Tytuł Encyklopedja Kościelna (tom I)
Redaktor Michał Nowodworski
Data wydania 1873
Drukarz Czerwiński i Spółka
Miejsce wyd. Warszawa
Źródło Skany na Commons
Indeks stron

Arnoldi Bartłomiej. W historji reformacji znany pod przydomkiem „Usingen“ (od miejsca urodzenia), był augustjaninem i sławnym professorem filozofii, później także teologji na uniwersytecie w Erfurcie, nauczycielem i z początku przyjacielem Lutra. Gdy ten ostatni wystąpił ze swemi błędami, a uniwersytet erfurcki podzielił się na dwa stronnictwa, stanął Arnoldi po stronie wiernych Kościołowi, na których czele stał inny nauczyciel Lutra, stary, szanowny Jodok Truttvetter, jeden z najznakomitszych teologów niemieckich. Gdy Luter w Maju 1518 r. wrócił do Erfurtu, po odbytej kapitule augustjanów w Heidelbergu, napróżno starał się Arnoldiego przeciągnąć na swoją stronę (De Wette, Luters Briefe I p. 111); przeciwnie, Arnoldi wkrótce wystąpił, szczególnej w kazaniach, jako jeden z najgorliwszych przeciwników nauki Lutra. W 1526 musiał opuścić Erfurt, z powodu swego przywiązania do Kościoła. W 1530 spotykamy go na sejmie augsburgskim. Wkrótce potém mógł wrócić do Erfurtu i umarł tam niezadługo 1532 r. Liczne jego pisma stały się rzadkością (jego bjografja znajduje się w Moschmann'a, Gelehrt. Erfurt. 5. p. 597. i Döllinger, Reformation 1, 558).