Encyklopedja Kościelna/Aben-Esra

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Tytuł Encyklopedja Kościelna (tom I)
Redaktor Michał Nowodworski
Data wydania 1873
Drukarz Czerwiński i Spółka
Miejsce wyd. Warszawa
Źródło Skany na Commons
Indeks stron

Aben-Esra Abraham ben Meir, zwany zwykle Abenare lub Avenare, pochodził ze znakomitéj rodziny żydowskiej w Toledo. Rok jego urodzenia i śmierci niepewny. Komentarz na księgę Eklesiastes, jak sam pisze, ukończył on 1140 r. Żył więc w połowie XII w. Był uczniem sławnego Judy Hallevi, autora księgi Cosri i współczesnym jeszcze Maimonidesowi, od którego wysoce był ceniony. Podróżował po wielu krajach Europy, długo przebywał w Palestynie i w 75 r. życia um. na wyspie Rodus. Znał dobrze hebrajski i arabski język i odznaczał się jako grammatyk, filozof, poeta, astronom, lekarz, kabalista, a szczególniej jako egzegeta. Pod tym ostatnim względem prace jego więcej są cenione niż pisma Jarchi, albowiem styl jego jest jaśniejszy i poprawniejszy, a wykład mniej zapełniony rabińskiemi bajkami. W ogóle idzie on za tradycją i prawowiernością rabińską, niekiedy jednak pozwala sobie na wycieczki krytyczne, tak np. podaje w podejrzenie autentyczność niektórych miejsc Pentateuchu. Jego Komentarze wielokrotnie były drukowane, już to razem z rabińskiemi wydaniami Biblji, już to oddzielnie z łacińskiém obok tłumaczeniem. Inne jego pisma doczekały się też wielu wydań. Cf. Chr. Wolf. Bibl. hebraea. (Welte).