Przejdź do zawartości

Strona:PL Encyklopedyja powszechna 1860 T2.djvu/181

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Ta strona została przepisana.

przeciwko nim używano przetworów srebra, jako lekarstwa, i wtedy można było widzieć tysiącami ludzi ze zmienionym kolorem skóry. Obmywania roztworem jodku potazianu, przywracają w takim razie skórze, choć bardzo powoli, kolor jej zwykły.  Dr. K. K. 

 Ari.... wyrazy zaczynające się od tych zgłosek, tu nie zamieszczone, ob. pod Ary.....

 Aria albo Areja, prowincyja starożytnego państwa perskiego, granicząca na północ z Baktryjaną, na południe z Drangijaną, na wschód z Paropamizyją, na zachód z Partyją. Odpowiadała ona teraźniejszej prowincyi Sedżistan, oraz części wschodniej Korasanu. Stolicą jej było miasto tegoż nazwiska, dzisiejszy Herat.

 Aria cattiva, Włosi tym wyrazem nazywają wyziewy zabijające bagien Pontyńskich, które corocznie wywierają wpływ swój szkodliwy na Włochy środkowe, a w Lipcu i Sierpniu Rzym także doznaje skutków ich działania.

 Aria Montanus, sławny teolog hiszpański i oryjentalista, urodził się r. 1527 w Estremadurze. Ukończywszy nauki w uniwersytecie Sewilli i Alcala, i otrzymawszy stopień doktora teologii, oddał się wyłącznie zgłębieniu języków wschodnich. W r. 1563 towarzyszył biskupowi Segowii na sobór Trydencki. Filip II, król hiszpański, powierzył mu główny kierunek nad wydaniem wielkiej Biblii poliglotty. Wyszła ona w Antwerpii u Krzysztofa Plantina r. 1568, w 8 tomach in folio. Dopatrzono atoli w kommentarzach uczonego wydawcy skłonność do judaizmu. Ale stawiwszy się w Rzymie, obronił się od zarzutów. Umarł r. 1598 przełożonym klasztoru ś. Jakóba w Sewilli. Wydał także Arias Starożytności żydowskich ksiąg 12, Psalmy Dawida i Ekklezyjastes wierszem łacińskim, kilka dzieł teologicznych, poema o retoryce, tudzież podróż Benijamina z Tudeli.  L. R. 

 Aribarzana ob. Kappadocyja.

 Arif-Effendi, od 1831—1844 r. był archiwistą państwa ottomańskiego, w r. 1845 mianowany został musteszirem, w następnym roku członkiem rady państwa, w 1849 r. prezesem naczelnej rady sprawiedliwości i członkiem gabinetu bez wydziału, od Września 1850 roku zaś był posłem w Wiedniu, brał udział w konferencyjach pokoju na wiosnę 1855 r., a w d. 4 Czerwca tegoż roku wraz z innymi podpisał ostatni ich protokół.

 Arine (Arim), miasto w Azyi, często wspominane przez geografów wschodnich, gdyż Arabowie liczyli długości geograficzne od kopuły Arine, która według ich zdania miała leżéć pod samym równikiem, w równej odległości od słupów Herkulesa i słupów Alexandryjskich. Traktat astronomiczny Abu. Hussana podaje pierwszy przykład długości geograficznych różnych miejsc obliczonych na południku przez Kopułę Arine przechodzącym.

 Arion, sławny cytarzysta z Metymne, na wyspie Lesbos, około r. 620 przed J. Chr. żyjący, uchodzi u starożytnych za wynalazcę Dityrambu, wykształcił bowiem śpiew bachicki, czyli chórowy, śpiewany u stóp ołtarza tego bożka, co później stanowiło przejście od liryki do tragedyi. Wedle baśni Herodotowej, ozdobionej dodatkami późniejszych. Arion przez Peryjandra, władcę Koryntu, wysłany do Sycylii i Italii, pozyskał w Tarencie nagrodę w szrankach poetyckich. Obładowany skarbami wracał do domu na okręcie korynckim, gdy żeglarze chciwością powodowani zamordować go postanowili. Apollo ukazał mu we śnie niebezpieczeństwo; zerwał się Arion z łoża i ujrzawszy zbójców, uprosił ich, aby mu raz ostatni jeszcze dozwolili graniem się ucieszyć; w uroczyste więc szaty przybrany wyszedł z cytrą w ręku na pokład, i po ukończonym śpiewie, zgruchotawszy narzędzie rzucił się do morza. Delfiny dźwiękiem jego strun zwabione opasały okręt, a jeden z nich poniósł śpiewaka na grzbiecie aż do przylądka Tena-