sprawując różne urzędy, wszedł roku 1742 do rady ministrów jako sekretarz stanu w ministerstwie wojny. Było to po śmierci kardynała Fleury: wojsko francuzkie, zdziesiątkowane wojną i chorobami, cofało się, a Austryja zajmowała AIzacyję i Lotaryngiję. Dzięki energicznemu postępowaniu nowego ministra, wszystko zostało naprawione, i Ludwik XV w towarzystwie dwóch Argensonów ukazał się w pamiętnym daniu w Fontenoy. Gdy pokój nastąpił, Argenson nie został bezczynnym, wzmocnił fortece, założył szkołę wojskową i przyjął od Alemberta i Diderota dedykacyję Encyklopedyi, która pod jego rządem rozpoczętą została. Jako szkolny kolega Woltera, dostarczył mu materyjałów do napisania: Le siècle de Louis XV. — Antoni-René d’, markiz de Paulmy, urodzony r. 1722, umarł 1787 r., sprawował różne wysokie urzędy w kraju, następnie był ambasadorem w Polsce i Wenecyi, gdy zaś napróżno starał się o ambasadę w Rzymie, usunął się od spraw publicznych i całkowicie naukom się poświęcił. Zebrawszy ogromną biblijotekę, ustąpił ją hrabiemu Artois z warunkiem dożywotniego z niej korzystania: jest to dzisiejsza biblijoteka arsenału. Niespracowany na polu literackiém, powziął zamiur wydawania: Powszechnej biblijoteki Romansów, której przeszło 40 tomów wyszło pod jego przewodnictwem. Przedrukowana następnie p. t.: Choix de petits Romans de différents genres, wiele mieści utworów zasługujących na wzmiankę, jako to: Le juif errant, i Les Exilés de la cour d’Auguste. O własnych tylko siłach Argenson wydał: Mélanges tirés d’une grande bibliothèque, składające się z 65 tomów. Umierając zostawił tylko córkę, którą wydał za księcia luxemburgskiego. — (Marek-RenV Voyer markiz d’), urodził się w Paryżu 1771 roku, straciwszy wcześnie ojca, odbył nauki pod okiem swego stryja, markiza Paulmy. W początku rewolucyi służył w wojsku narodowém, jako adjutant naprzód Witgensteina, a następnie Lafayetta. Gdy ten ostatni opuścił Francyję, Argenson osiadł w swych dobrach w Poitou, gdzie spędził najburzliwsze czasy rewolucyi. Ożeniwszy się z wdową księcia wice-hrabiego Broglie (matką byłego para Francyi), poświęcił się rolnictwu i wychowaniu dzieci. W roku 1804 należał do deputacyi, wysłanej do cesarza Napoleona, a następnie został prefektem departamentu Deux-Nethes, okazując się zawsze obrońcą swobód publicznych. Znajdował się w Antwerpii, gdy Anglicy wylądowali w Walcheren, i czynnie przyłożył się do ich odparcia. Gdy nie chciał zasekwestrować dóbr mera miasta Antwerpii i jego współoskarżonych, przez sąd przysięgły uznanych za niewinnych, podał się w r. 1813 do dymissyi. Za pierwszej restauracyi, naznaczony przez Ludwika XVIII na prefekta departamentu Ujść Rodanu, oświadczył, iż wtedy przyjmie tę posadę, gdy Francyja będzie miała swobodną konstytucyję i z terrytoryjum jej obce wojska ustąpią. Jako członek izby deputowanych w czasie Stu-dni, należał wraz z Lafayettem i Benjaminem Constant do deputacyi, która oznajmiła obcym mocarstwom, iż Francyja Bourbonów usuwa od tronu. W roku 1815 podpisał ze swemi kolegami protestacyję przeciwko zamknięciu Izby pod naciskiem koalicyi. Za drugiej restauracyi, obrany deputowanym z Beufort, Vienne, Pont-Audemar, Châtellerault, występował zawsze jako przeciwnik wszelkich nadużyć władzy i gorliwy protektor klassy robotników. Za ministerstwa Martignac’a podać się musiał do dymissyi, lecz w roku 1830 w Strasburgu powtórnie został do Izby obrany. W r. 1832 podpisał podanie deputowanych oppozycyjnych przeciwko reakcyjnej polityce Ludwika Filipa, a w roku 1833 manifest towarzystwa Praw człowieka. Od roku 1834 należał do wszystkich Izb prawodawczych, i odznaczył się w szeregach najśmielszych radykalistów. W r. 1834 bronił zawikłanych w proces kwietniowy. Wreszcie, zrażony ciągłemi niepowodzeniami, usunął się na wieś i oddał ięs w samo-
