Strona:PL Edward Nowakowski - Wykaz zniesionych kościołów, kaplic i klasztorów w Krakowie.pdf/12

dać go w zarząd Benedyktynom sieciechowskim, z obligacyją utrzymywania czterech prebendarzy.
 c) Benedyktyni przy kościele świętego Idziego. Władysław Łokietek, za przychyleniem się biskupa Nankiera i potwierdzeniem Papiéża Jana XXII roku 1320, w zamian za kościół św. Andrzeja, który oddał sprowadzonym z Grodziska Franciszkanom. dał Benedyktynom kościół św. Idziego, który był w ich posiadaniu do r. 1401. W tym roku, Benedyktyni odstąpili kościół św. Idziego powstałej w tym czasie Akademii Jagiellońskiéj. — Lecz Tenczyńscy, uważając się za potomków Sieciechów i Nawoja z Morawicy i utrzymując, że mają prawo kolacyi, przelali swoje prawo na Dominikanów i Dominikanie, po przeprowadzonym w Rzymie procesie, objęli kościół św. Idziego w posiadanie i mieli przy nim swój klasztor. Dzisiaj aloli już przy tym kościele nie mieszkają, tylko przychodzą do odprawiania mszy świętéj.
 d. Benedyktyni słowiańskiego obrzędu przy kościele św. Krzyża. Ob. wyżéj kościół sw. Krzyża.
 3. Cystersi. Po kasacie roku 1775 Jezuitów, kościół ich św. Piotra oddany został Cystersom z Mogiły, którzy tam zostawali do roku? Z jakiego powoda ustąpili, nie wiadomo. Po ich ustąpieniu, kościół świętego Piotra stał pustkami, zajęty roku 1813 przez Moskali, którzy odprawowali w tym kościele dla swego wojska moskiewskie nabożeństwa.
 4. Karmelici bosi. Trzech karmelitów bosych, wysłanych przez Kleniensa VIII do Persyi, z powodu rozruchów samozwańczych w Rosyi. nie mogąc przez Rosyją przejechać, wróciło do Polski i zatrzymani byli w Krakowie przez biskupa Bernarda Maciejowskiego. Tu osiedli 1605 na Strzelnicy. W ślad zatem przenieśli się do zbudowanego dla nich drewnianego klasztoru i kościoła pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia N. P. Maryi, wystawionego dla nich przez Wawrzyńca Juslimonti (1606). Na miejscu tego kościoła, ze składek wystawili roku 1634, murowany kościół i klasztor. Był to ich pierwszy klasztor w Polsce. Zostawali tu do roku 1787, w którym zabrano im ten klasztor na szpital (św. Łazarza), a samych przeniesiono do drugiego ich w Krakowie kościoła św. Michała, o którym obacz wyżéj: Kościół św. Michała i Józefa.
 5. Kanonicy szpitalni św. Ducha in Saxia de urbe (in arce Neronis). Przed rokiem 1500, w Rzymie, po zapuszczeniu sieci, jak tradycyja mówi), wyciągniono z Tybru raz 87, a drugi raz 344 utopionych dzieci. To było powodem Papieżowi Innocentemu III (1198-1216, że modlił się do Ducha św., prosząc o natchienie, do czego ten wypadek pobudzić go powinien i w skutek otrzymanego od Ducha św. natchnienia, do wystawienia nad Tybrem wielkiego dla dzieci szpitala, pod wezwaniem Ducha św., gdy zaś ten szpital stanął pod zamkiem, zwanym Saxum Neronis, szpital ten nazwano in Suxia de Urbe, a zakonników, których Papiéż sprowadził z Montpellier do zarządu tego szpitala, przezwano Kanonikami św. Ducha de Saxia.
 Biskup krakowski Fulko (1136-1208), uboléwając nad biednymi ludźmi, w chorobie nié mającémi żadnego opatrzenia, założył dla nich szpital w Krakowie; do czego się przyczynił i jego następca, błogosław. Wincenty Kadłubek (1208-1218. Szpital ten na razie nié miał należytego dozoru; dopiéro biskup, Iwo Odrowąż, (1218-1229), przeniósłszy ten szpital ze Sławkowa na Prądnik, oddał go w zarząd sprowadzonym z Francyi z Vienny, kanonikom szpitalnym św. Ducha i na uposażenie dał im kościół św. Marcina w Biskupicach (koło Wieliczki), wieś Prądnik, z młynem, zwanym Halerowskim, Krowodrzę, Blandów większy i mniejszy z warunkiem atoli, aby zakonnicy, w pamięć zależności pochodzenia, płacili corocznie klasztorom w Viennie grzywnę polską. Trwał ten szpital na Prądniku lat 24, dopiéro błogosławiony Prandota z Białaczowa (1243-1246), przeniósł roku 1144 szpital do Krakowa i oddał im kościół św. Krzyża; wystawił dla nich szpital i kościół św. Ducha. Tak więc cztérech wiekopomnych biskupów przyłożyło się do ufundowania lego szpitala. Pierwotny szpital był drewniany; wymurował go dopiéro wraz z kościołem św. Ducha r. 1174 ze składek przełożony kanoników, którego zwali Magistrem — Mikołaj z О̄pawy. R. 1528 spalił się szpital, lecz w ślad zatém został odbudowany. Oprócz szpitala w Krakowie, kanonicy, zwani w Polsce Duchakami, mieli jeszcze szpitale w San-