Przejdź do zawartości

Na szczyt świata!/Jak się zdobywa „szczyt świata“?

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
<<< Dane tekstu >>>
Autor Edmund Libański
Tytuł Na szczyt świata!
Podtytuł wyprawy na Ewerest
Wydawca Towarzystwo Wydawnicze „Rój”
Data wyd. [1926]
Druk Sp. Akc. Zakł. Graf. „Drukarnia Polska“
Miejsce wyd. Warszawa
Źródło Skany na Commons
Inne Cały tekst
Pobierz jako: EPUB  • PDF  • MOBI 
Indeks stron

JAK SIĘ ZDOBYWA „SZCZYT ŚWIATA“?

Jakich to jednak trzeba przygotowań do wydobycia się na szczyt? Do ekspedycji, marszu i pobytu w tych okolicach tygodniami i miesiącami, gdy dostęp do osad tybetańskich idzie po bezdrożach, moczarach, lodowcach, po spadzistych stokach i graniach!
Każdy fałszywy krok grozi śmiercią, nagłe zwały lawin mogą rzucić całą kolumnę w otchłanie do 4.000 m. głębokie, a grożą deszcze, wichry, śniegi, lody, mróz i zmęczenie.
Dla przejścia wysokich przełęczy idzie się nieraz mozolnie krok za krokiem, trzeba wysyłać kolumny z prowiantami, które niosą wprawni górale tybetańscy (kulisi) trzeba przygotować namioty dla noclegów, przybory, odzienie, futrzane kapuzy i buty, podeszwy, obite żelaznemi gwoździami (raki), przybory do haków przy wspinaniu się na śliski śnieg lub lód, topory i siekiery, liny,

drabiny sznurowe, okulary, termosy, przyrządy naukowe, instrumenty do pomiarów itp.
Najstraszniejsze dla pochodu w górę jest prócz niebezpieczeństw alpejskich, śnieg puszysty, w którym noga cała zapada tak, że tylko przy pomocy odpowiedniego rodzaju nartów można posuwać się naprzód.
Najważniejszą sprawą jest fizyczna odporność organizmu w czasie przechodu do wyższych warstw atmosfery. Wiadomo, że ciśnienie barometryczne przy ziemi w poziomie morza oznacza nam słupek rtęci o wysokości 760 mm. wynosi ono 1 kg. na 1 cm.2 czyli — jak mówimy jedną atmosferę.
Wznosząc się, napotykamy powietrze rzadsze a więc i lżejsze, ciśnienie to maleje — stwierdzono przy użyciu balonów, że stan barometru, który opada 1 mm. na każde 10 m. wzwyż, wykazuje w wysokości 4000 m. tylko 460 mm. w 5000 m. 400 mm. Na najwyższym szczycie świata, na wysokości 8.842 m. ciśnienie zmaleje do 260 mm., a więc prawie jedną trzecią atmosfery, to jest okrągłe 350 gramów na cm.2
Jakżeż zachowa się wobec tego organizm człowieka?
Gdy jednak nacisk zewnętrzny maleje, następują przykre objawy — zależnie od odporności indywidualnej. Są to objawy tak zwanej „choroby górskiej“, ból głowy, nudności, śpiączka, ociężałość i przygnębienie, a wiadomo, że i krew wyciska się na zewnątrz przez uszy, oczy, i pot krwawy na skórze.
Technika nowoczesna umożliwiła odporność organizmu na tych wysokościach wprowadzeniem żelaznych flaszek z tlenem i respiratorem, z przystosowaną do twarzy maską dla wdychania tlenu.
Książę Abruzzow doszedł w r. 1909 w lipcu zdobywając rekord w górach Karakorum pod szczyt „Bride Peak“ na 7.500 m. Sam szczyt dochodzi do 7654 m. a jednak tych 154 m. nie zdołał już pokonać! Było to zadanie bez porównania trudniejsze od pokonania poprzednich 7.500 m., już niemożliwe dla niego; podwóczas był on jedynym człowiekiem na ziemi, który osiągnął taką wysokość. A Mount Everest — ten turkusowy w niepokalanej bieli szczyt Himalajów przedstawia ponad rekord ks. Abruzzów pionowa wysokość 1.384 m.!
Himalaje koronowane są mnogą ilością szczytów niebotycznych — obok słynnego szczytu świętego biją w niebo iglice lodowców ze szczytów K 2 — 8610 m., Nanga Parbat 8.100 i dalsze 13 szczytów ponad 8000 m. Mamy tam szczytów 35 powyżej 7.500 m. i zwyż 50 ponad 7000 m. Pierwsi zdobywali je bracia Schlaginweit (jeden zamordowany w r. 1855), dalej turyści francuscy, szwajcarscy, dwóch Norwegów i dwóch Austrjaków. Najśmielszym był dr. Kellas, który sam z trzema kulisami wspinał się na trzy szczyty powyżej 6000 m.


Uczestnicy wypraw na Ewerest.
Pierwszy z lewej strony: Odell — korespondent „Times‘a“, środkowy, płk. Betham, wiceprezes Królewsko-Brytyjskiego Tow. Geogr. w Londynie, na prawo — kpt. Noel, operator filmowy.



Tekst jest własnością publiczną (public domain). Szczegóły licencji na stronie autora: Edmund Libański.