Encyklopedyja powszechna (1859)/Argentus
| <<< Dane tekstu >>> | |
| Autor | |
| Tytuł | Encyklopedyja powszechna |
| Tom | Tom II |
| Rozdział | Argentus |
| Wydawca | S. Orgelbrand |
| Data wyd. | 1859 |
| Miejsce wyd. | Warszawa |
| Źródło | Skany na Commons |
| Indeks stron | |
Argentus (Jan). Włoch rodem z Modeny. Będąc rektorem zgromadzenia Jezuitów w Klausenburgu w Węgrzech, gdy prześladowanie wypędziło ich zakon z tego kraju, schronił się z towarzyszami swymi za pozwoleniem Zygmunta III króla do Krakowa. Kiedy różne pisma w Polsce szarpiące Jezuitów doszły do wiadomości ich generała w Rzymie, polecił Argentowi zwiedzenie polskiej i litewskiej prowincyi. Zdał on, po odbytej podróży, sprawę królowi, jako opiekunowi tego zgromadzenia z postrzeżeń swoich, ku zalecie i obronie Jezuitów. Sprawozdanie to wyszło z druku pod tytułem: Argenti S. J, in provincia polona praepositis provincialis de rebus Soc. J. in Regno Pol. ad Sigismundum III, 1625. W piśmie tem wystawia, że w całych Inflantach, 18 tylko kapłanów znajdowało się, mniej jeszcze na Białej-Rusi, jeden był tylko pleban w Orszy, żadnego nie było w Połocku; że na Żmudzi niezatarte jeszcze ślady bałwochwalstwa zostały, i że żadnej tam szkoły nieznalazł. Kto chce się przekonać o zasługach Jezuitów, w tém dziele znajdzie wiele wiadomości, a zarazem odpowiedzi na czynione im zarzuty i obwinienia. Te zaś były: że się Jezuici do spraw rządowych mięszają, że radzą panującym i że na urzędy zalecają, że łaski sobie jednają, odbierają dary, nadwerężają swobody szlachty; szkodliwych zdań uczą, lud podkuszają, opływają w bogactwa, i zagarniają dobra i zapisy. Po śmierci generała Klaudyjusza Aquuviva, na urząd naczelnego rządzcy zakonu powołany do Rzymu, tam życie skończył 1626 r. K. Wł. W.
