Encyklopedyja powszechna (1859)/Arbuz
| <<< Dane tekstu >>> | |
| Autor | |
| Tytuł | Encyklopedyja powszechna |
| Tom | Tom II |
| Rozdział | Arbuz |
| Wydawca | S. Orgelbrand |
| Data wyd. | 1859 |
| Miejsce wyd. | Warszawa |
| Źródło | Skany na Commons |
| Indeks stron | |
 Artykuł w Wikipedii | |
 Strona w Wikisłowniku | |
Arbuz, Kawon. Cucurbita Citrullus L., z perskiego: Cherbuze, po turecku: Karpus. Roślina do rodziny ogórkowatych (Cucurbitaceae J) należąca, ma liście wieloklapkowe, owoc gładki, bywa zielony, marmurowy, biały lub siwy, wewnątrz zaś ma mięso czerwone, żółte lub pomarańczowe. Ojczyzną arbuzów są Włochy południowe, Sycylija; na Podolu i Ukrainie w wielkiej obfitości na polach się utrzymują, u nas podobnie jak melony, starannego pielęgnowania wymagają. Gdy owoc podrośnie, przykrywa się sianem dla ocienienia, gdy rosnąć przestaje odkrywa się dla dojrzewania. O dojrzałości arbuzów zapewnić się można, jeżeli wąs przy ogonku usechł. Na nasienie wybierają się arbuzy najdojrzalsze; wybrane ziarna można przechować do lat dziesięciu, a wtedy nie tracą jeszcze własności wschodzenia. Było zwyczajem w dawnej Polsce, że zalotnikowi czyli konkurentowi starającemu się o rękę panny, a któremu chciano dać grzeczną odprawę, gdy przybył w dom rodziców lub krewnych, zastawiano przy stole arbuza. Ztąd przysłowie: dostać arbuza, to jest, otrzymać odprawę. W innych stronach kraju, przesyłano takiemu zalotnikowi wieniec z suchych grochowin, lub zastawiano czerninę (polewkę czarną) ze krwi prosięcia lub gęsi zgotowaną.
