Chrobry/Co Bolesław Chrobry zrobił dla Polski

Z Wikiźródeł, wolnej biblioteki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
<<< Dane tekstu >>>
Autor Cecylia Niewiadomska
Tytuł Chrobry
Podtytuł Co Bolesław Chrobry zrobił dla Polski
Pochodzenie Legendy, podania i obrazki historyczne
Data wydania 1919
Wydawnictwo Gebethner i Wolff
Miejsce wyd. Warszawa
Źródło Skany na commons
Inne Cały tekst
Pobierz jako: Pobierz Cały tekst jako ePub Pobierz Cały tekst jako PDF Pobierz Cały tekst jako MOBI
Indeks stron
Co Bolesław Chrobry zrobił dla Polski.

Bolesława Chrobrego nazywają także Wielkim, zastanówmy się dlaczego, co wielkiego dla kraju zrobił.
1. Zobaczmy na mapie państwo Mieczysława I, a potem Bolesława. Chyba ze sześć razy większe. Jakim sposobem?
Połączył on w jedną całość sąsiednie państewka pokrewnych plemion słowiańskich, które były tak słabe, że niezawodnie wkrótce stałyby się łupem sąsiadów, a pod berłem polskiego króla bez żadnej krzywdy dla ludności, utworzyły wielkie i potężne państwo, mogące już obronić się od Niemców.
Pokrzywdzeni czuli się tylko kniaziowie tych ludów, bo im wydarto władzę. A nie mogli zrozumieć, że to było koniecznością, jedynym sposobem obrony. Bolesław w swojem państwie dał im najwyższe urzędy: wojewody, kasztelanów, podkomorzych i t. p. To późniejsi wielcy panowie, wielmoże, którzy się uważali za równych królowi.
2. Bolesław nietylko powiększył państwo polskie, lecz rozumiał, że dać mu trzeba granice naturalne, trudne do zdobycia dla sąsiadów, — dlatego kraj rozpostarł od gór aż do morza, od Karpat do Baltyku, a na zachodzie i wschodzie chciał oprzeć go o wielkie rzeki Dniestr i Łabę.
3. Przez zwycięskie walki z Niemcami uczynił Polskę państwem niezależnem, jakiem nie była dotąd.
4. Wewnątrz to państwo urządził rozumnie i zagospodarował. Ustanowił urzędników, pobudował grody, połączył je drogami, podniósł dobrobyt kraju, dbał o sprawiedliwość dla wszystkich, wymagał posłuszeństwa i porządku.
5. Szerzył w Polsce oświatę, sprowadzając uczonych mnichów i zakładając klasztory. Zakonnicy nietylko pisali pierwsze książki, ale uczyli ludność gospodarstwa, zakładali sady, wprowadzili znajomość różnych rzemiosł i dawali przykład pracy.
Tym sposobem z małego kraiku, jaki po ojcu odziedziczył, zrobił państwo wielkie, silne, niezależne, rządne i dążące do oświaty.
Czy więc zasługuje na to, aby go nazywać Wielkim?





Poeta Niemcewicz tak o nim pisze:

Był to król dobry, w boju tylko srogi,
Był sprawiedliwy i karał swawole,
Pod nim bezpiecznie i kmiotek ubogi
Orał swe pole.








Przypisy


Tekst jest własnością publiczną (public domain). Szczegóły licencji na stronie autora: Cecylia Niewiadomska.