Ślub (Szymonowic, 1921)
| <<< Dane tekstu >>> | |
| Autor | |
| Tytuł | Ślub |
| Pochodzenie | Sielanki (1614) i inne wiersze polskie |
| Redaktor | Jan Łoś |
| Wydawca | Polska Akademia Umiejętności |
| Data wyd. | 1921 |
| Druk | Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego |
| Miejsce wyd. | Kraków |
| Źródło | Skany na Commons |
| Inne | Całe Sielanki Cały zbiór |
| Indeks stron | |
|
Sielanka jedenasta. Ślub. Pięknego Sieniawskiego cne Muzy chowały
Każda z osobna drogich przysmakow rozlicznych Takie więc w wonnych łąkach pczoły pracowite, 5 Gdy ich robotom przyszły chwile przyzwoite, Każda sobie uciechy rożne obiecuje: 10 Ta, że ozdobą pieśni sercowładnych[2] będzie, Niektore do buławy rękę sposabiały[5]. 15 I drzewem[6], i paiżą[7] władać przyuczały; I ukazuje rączych pior polot wysoki. 20 A oni więc, skoro się w swe piorą odziali, Bo kogo na świat chwila urodzi szczęśliwa, 25 Ten przed laty i rozum i bogactwa miwa; Ani miły byt czeka poznej siwej skronie. 30 A komu obietnice boskie co zdarzają,
Pierwej, nim on zamyśli, w dom mu przynaszają[8]. Co może być dalszemi płoty oddzielono, 35 Jako to, co Cyprydzie złotej powierzono? Wiek osypał, przypadły tak piękne pogody, 40 Że serce swoje podał do rzeczy statecznych Jakich ci winszowania Muzy nie działały? 45 Jakiemi cię pieśniami w niebo wystawiały? Miedzy wami małżeństwa wielkie słowo zjęte[9], 50 Wszystkie wesela, wszystkie radości tam były. Ale swą mocną rękę nad nim zatrzymały, 55 A do ciebie obmowę[11] taką zaczynały: Ani się ona jeszcze wam ukaże z nieba, 60 Ani dziś, ani jutro; ani ty życz sobie
Kwiat tylko widzisz darow tobie obiecanych; Ktorym jeszcze i słońca, i pogody wiele 65 Potrzeba, nim ich będziesz mogła zażyć śmiele. Szedł za chęcią, abo kto nazbyt ukwapliwie[12][13]. 70 Ani się to zdarzyło snać samej Wenerze, Ktoremu za onych lat tam, gdzie słońce wstaje, 75 Rownia[15] nie miały świetne Assyryjskie kraje. Nie rozeznać go było, jedno po ubierze. 80 A miedzy rzeźwią młodzią sam krolewic prawy, I drzewem[16] złożyć miernie[17], lub też lotne strzały 85 Z cięgłego[18] łuku rowny pierścień ubijały[19], Ani na wyścig żaden rownał mu rączością, 90 Ani w inszych przystojnych igrzyskach dzielnością.
Miała go, i my, Muzy, przedniejsze staranie I do pięknej mądrości: taki więc szczep nowy 95 Kiedy mu bujna ziemia służy i wiatr zdrowy, I nadzieję użytku nie poznego daje. 100 A jako słońce, kiedy swoj woz rano toczy, Snać i nie jedna, w domiech wielkich urodzona 105 Skrytym cichej miłości ogniem postrzelona, Świetnych klejnotow promień serce tak urani. 110 Snać to i przyjacioły mało wierne czyni, Co ją za myśli, co ją za chęci miotały? 115 Jako na wielkim morzu rozigrane[21] wały Bo acz wszystko po myśli mieć się nadziewała[23], 120
Ale drobniejsze lata i wiek jeszcze mięki, Nie tak śnieg, gdy mu słońce na wiosnę dogrzywa, 125 Prędko taje i w wodny strumień się rozpływa, Insze Nimfy, gdy jej tę skwapliwość ganiły? 130 Przynamniej aby była lat tych doczekała, Niżli miłość, łacniej być mogą hamowane 135 Szalone koła, z przykrej gory rozbieżane. Jako ryba odmienia smak nie w swojej wodzie: 140 Tak on, wszystkim ucieszny, wszystkim ukochany, Już i przed prochem, już i przed słońcem się kryje, 145 Już miedzy rowną sobie młodzią się nie wije. Abo łagodne pieśni w ucho mu wlewają 150 Mali Kupidynowie, abo mu błaznują,
I sen, i rozpieszczone pokoje[24] cukrują. Bankiety całonocne, a chęć pięknej sławy 155 Zagasła, i rycerskie zginęły zabawy; Nastąpiły hańbienia i mowy dotkliwe; 160 I onę piękną krasę, i oblicze śliczne Przyszły choroby i wiek uwiędły w młodości, 165 A szczętu nie zostało dawniejszej rzeźwości. Nielitościwe grady, lub deszcze ulały, 170 A on poległ na ziemi wszystek pochylony, Co za lamenty lała? co za narzekania? 175 Co za tłuczenia piersi? i ręku łamania? Dopiero się kwapliwym umysłem swym brzydzi. 180
Chciałaby na wstecz, ale trudno, bo po szkodzie. Jużby była i na śmierć sama zezwoliła, 185 Aby była z swym miłym choć i w grobie żyła. Aby jej ponosiło tym mniejsze zelżenie. 190 Puściła wieści, że jej oblubieniec drogi. I temu aby lepszą wiarę uczyniła, 195 Święto sławne i obchod[27] wieczny postawiła, I po zgubie na wątłych otuchach się sadzi; 200 A kto się na ostrożność przystojną ogląda, I ty, cna panno, gorszej nie obieraj strony: 205 Nie może zbłądzić umysł dobrze urodzony, Zażywając i sławy, i cnot znakomitych 210 Oblubienica twego, kiedy boje krwawe
Będą mu przynosiły zwycięstwa łaskawe. Więźnie w tył powiązane, zacnych murzow żony, 215 Upominek ze wszystkich tobie wydzielony. Tarcz okaże i znaczną bojową kurzawę. 220 Ty będziesz niewymownych pociech używała, Na nim rzeczy polęgą, i na jego głowie 225 Zechcą wesprzeć majestat swoj możni krolowie. Aby wiecznie zaznawał szczęścia pogodnego, 230 Aby żył, jako długi kres wieku ludzkiego. A zaniedbanie wiele pięknych rzeczy roni, 255 Ani żaden las takich wychowa jabłoni. I wiele nikczemnikow najdziesz możnych ludzi, 240 Ktorych i życie, jako jednego nędznika,
Kiedy go przy motyce dusza odbieżała, Ale gdzie rozum świetną majętnością władnie, 245 Tam i dzielność, i jasna cnota idzie snadnie; Do tego się przez wszystek wiek na potym sili. 250 A kto szczwania nie świadom, prożno z nim na pole; Na początku należy: kto ten dobrze sprawi. 255 Połowicę wygrawa i na tym wiek trawi. Taki więc stoi świetny obraz[35] marmurowy, 260 Gdy go pilnego mistrza ręka ugładziła Lecz poszły zdrowe rady, i tak ukochany 265 On młodzieniec znowu jest swym Muzom oddany. Ktorąć na potym odda z lichwą chwila wrotna[36]. 270
|
- ↑ Słieżnych.
- ↑ sercowładny — panujący nad sercami
- ↑ Ważnomyślny — myślący o ważnych rzeczach
- ↑ powładać — kierować
- ↑ sposabiać — przysposabiać
- ↑ drzewo — włócznia
- ↑ Paiż — tarcza
- ↑ przynaszać — przynosić
- ↑ zjąć — zdjąć
- ↑ opiek — opieka
- ↑ obmowa — przemowa
- ↑ ukwapliwie — szybko
- ↑ kwapliwość — pośpiech
- ↑ utyrać — sterać, wyniszczyć
- ↑ Rownie.
- ↑ drzewo — włócznia
- ↑ miernie — według miary, celnie
- ↑ cięgły (łuk) — który naciągać trzeba
- ↑ Ubijać (pierścień) — trafić, zestrzelić
- ↑ zapatrzania — wzrok, oczy
- ↑ Rozjgrane.
- ↑ styr — ster
- ↑ nadziewać się — spodziewać się
- ↑ pokoje — odpoczynek
- ↑ sila
- ↑ głowa (rzeki) — źródło
- ↑ obchód — uroczystość
- ↑ pożenie — popędzi
- ↑ chodziwy (koń) — bystry, szybki
- ↑ chełpa — pycha
- ↑ zeście — śmierć
- ↑ mdły — słaby, ubogi
- ↑ tarnek — cierń
- ↑ juniec — wół młody
- ↑ obraz — rzeźba, posąg
- ↑ wrotny — mający wrócić
