O naprawie Rzeczypospolitej

Z Wikiźródeł, repozytorium wolnych materiałów źródłowych

 
>>> Dane tekstu >>>
Autor Andrzej Frycz Modrzewski
Tytuł O naprawie Rzeczypospolitej
Data wydania 1914
Wydawnictwo E•WENDE & Ska
Miejsce wydania Warszawa
Tłumacz Cyprian Bazylik
Źródło Skany na Commons
PL Modrzewski-O naprawie Rzeczypospolitej 001.jpg
Okładka lub karta tytułowa
Link do strony indeksu


ANDRZEJA FRYCZA

MODRZEWSKIEGO


O NAPRAWIE

RZECZYPOSPO–

LITEJ


Z PRZEKŁADU CYPRJANA

BAZYLIKA (r. 1577)

WYBÓR.



W Warszawie.

E. Wende i S–ka. –– 1914.
SPIS RZECZY.

I. O OBYCZAJACH.

Str.
1. Co to jest rzeczpospolita. . . . . . . . 1
2. Czym w całości zachowania bywa rzeczpospolita?. . . . . . . . . . . . . . . . 3
3. O tym, że dobremi obyczajami rzeczpospolita bywa bardzo dobrze urządzona. . . . . 5
4. Jakie staranie ma być około dobrego ćwiczenia dziatek i młodzieńców?. . . . . . . 13
5. O królu. . . . . . . . . . . . . . . 21
6. Panowie rady i posłowie ziemscy dlaczego do radzenia o rzeczypospolitej bywają królowi przydani. . . . . . . . . . . . . . 29
7. Co przynależy na senat i na wszystkie insze osoby radne. . . . . . . . . . . . . 33
8. O dozorcach obyczajów. . . . . . . . . 37
9. O urzędzie, któryby się o domowy pokój starał, próżnujące z miasta wyganiając, a pijane i hultaje karząc. . . . . . . . . 40
10. O dozorcach ludzi ubogich. . . . . . . . 44
11. O urzędziech, na które synowie albo drudzy potomkowie po rodzicach właśnie następują... O wychowaniu synów wielkich panów. O ludzkości przeciwko poddanym . . . . 47
12. O zbytku, który bywa w szatach, w pokarmach i trunkach. A potym o biesiadach i tańcach. . . . . . . . . . . 54
13. Zgromadzenie wszytkich nauk, a zamknięcie pierwszych ksiąg o obyczajach. . . . . 60

II. O PRAWACH.

Str.
1. Prawa lub statuty dla złych ustawione . . 64
2. Prawa a obyczajów różność. . . . . . . 65
3. Warunki praw . . . . . . . . . . . 67
4. Prawa o krzywdach, które bywają uczynione słowy albo rzeczą. . . . . . . . . . 72
5. Prawa o postępkach i dowodziech prawnych i dylacjach i dniach prawu należących. . 82
6. Praw kto ma poprawować?. . . . . . . 86


III. O WOJNIE.

1. Sprawiedliwość i uczciwość wojny przekłada się, która aby była słuszna i szczęśliwa, ma mieć sprawiedliwą przyczynę. . . . 94
2. O biegłości i ćwiczeniu rycerskim. A czego przestrzegać mają wojennicy. . . . . . 100
3. O dostawaniu pieniędzy, na wojnę potrzebnych. O założeniu skarbu rzeczypospolitej 108


IV. O SZKOLE.

1. Zalecanie a wychwalanie szkoły i rozmaite jej pożytki. . . . . . . . . . . . . . 121
ZAMKNIĘCIE TYCH WSZYTKICH KSIĄG. . . . 131
PRZYPISY WYDAWCY. . . . 137



Dzieło Andrzeja Frycza Modrzewskiego ukazało się po raz pierwszy w Krakowie r.1551 (po łacinie). Przekład Cyprjana Bazylika został wydany w Łosku w r. 1577. Druku wyboru niniejszego dokonano w końcu grudnia r. 1914 w drukarni Rubieszewskiego i Wrotnowskiego w Warszawie dla E. Wendego i Spółki.


Tekst jest własnością publiczną (public domain).Szczegóły licencji na stronie tłumacza.
Crystal Clear app printer.png Jest dostępna wersja do druku tego tekstu