Oświadczyny

Z Wikiźródeł, repozytorium wolnych materiałów źródłowych

Wziął frak na siebie, rękawiczki nowe,

Stanął przed lustrem przyjrzeć się krawatce,

Z dumą nałożył kapelusz na głowę

I rzekł: "Dziś trzeba oświadczyć się matce.

Matka mój talent umie sobie cenić,

Panna mi sprzyja... trzeba się ożenić!

Nie mogę żywić najmniejszej obawy:

Mile widziany byłem od początku,

Mam przecież dużo, bardzo dużo sławy

I wiele zalet... wprawdzie nic majątku,

Lecz czyż ten kruszec ma stać na przeszkodzie

Sercom, co biją w idealnej zgodzie?

O pana nawet troszczyć się nie warto -

Stracił biedaczek w domu władzę wszelką.

Pani rzecz główna... a ta jest zażartą,

Stałą talentu mego wielbicielką.

Wszak rzekła prac mych dokończywszy tomu:

«Jakie to szczęście miewać pana w domu!»"

Skończył monolog i pobiegł ulicą,

Pełen otuchy, nucąc jakąś śpiewkę,

I już przed znaną stanął kamienicą,

Gdy nagle dostrzegł rozdartą podszewkę...

Lecz nie chciał czasu tracić, a więc tylko

Rozdarte miejsce zręcznie zapiął szpilką.

Zastał, jak pragnął: i córkę, i matkę,

Siedzące obie w swoim saloniku;

Panna robiła właśnie jakąś siatkę,

Pani bębniła palcem po stoliku

Tonąc w zadumie; lecz choć zadumana,

Spostrzegłszy gościa rzekła: "Witam pana".

Usiadł na krześle i zaczął rozmowę,

Lecz się za jąkał zaraz na początku,

I chociaż piękną przygotował mowę,

Nie mógł odnaleźć swoich myśli wątku

I coraz bardziej plątał się rumieniąc,

Jakby przeczuwał, co to znaczy pieniądz.

Pani na niego patrzała z zdziwieniem

I coraz większą przybierała godność;

Panna go także mierzyła spojrzeniem,

A choć w jej wzroku mógł dojrzeć łagodność,

Nic nie pomogło: matki dostojeństwo

Ciążyło nad nim ciągle jak przekleństwo.

Czuł, jak pod owym wzrokiem przenikliwym

Całą swą wielkość traci poetyczną;

Czuł, jak jest małym, nędznym, nieszczęśliwym,

A ona wielką i majestatyczną;

Więc opuściwszy wstępy i prologi,

Na oślep matce rzucił się pod nogi.

"Ja pannę Julię - szepnął - kocham dawno

I chciałem właśnie prosić o jej rękę".

Mówiąc to minę miał bardzo zabawną:

Znać na nim było, jaką przeszedł mękę.

Pani z litością odrzekła: "Ach! szkoda!

Lecz moja Julcia jest jeszcze za młoda".

Tu panna chustkę podniosła do nosa

Na łzy czekając, co popłynąć miały;

Lecz matka na nią spojrzała z ukosa

Mówiąc: "Juleczko, gdzieś mi się zadziały

Moje robótki... poszukaj w sypialni,

Pewnie gdzie leżą w mojej gotowalni".

Tak wyprawiwszy córkę, do poety

Znów się odezwie: "Niechaj mi pan wierzy,

Ze umiem pańskie ocenić zalety

I że go zawsze szacuję na j szczerzej,

Ale, Bóg widzi, pańskiej propozycji

Odmówić muszę. Pan nie masz pozycji".

"Jak to? - zawołał uniesień zapałem -

Wszak moje imię w świecie dużo znaczy;

Na stanowisko ciężko pracowałem,

Lecz je mam wreszcie"... "Niech mi pan przebaczy -

Przerwała matka - takie stanowisko

Nasz świat dzisiejszy ceni bardzo nisko.

Sam mi pan przyznasz, że ci literaci

Jest to zazwyczaj najgorsza hałastra.

Wszak z nimi ludzie nie żyją bogaci?"

Poeta westchnął: "Sic itur ad astra"

A pani, trochę łaciną zmieszana,

Rzekła: "Ja tego nie mówię do pana.

Pan Julcię kochasz... jak człowiek szlachetny,

Musisz ofiarę zrobić z swej miłości.

Mam właśnie dla niej mariaż bardzo świetny,

Co jej zapewni cały los w przyszłości...

Chociaż jesteśmy panu z mężem radzi,

Przez wzgląd na Julkę chciej pan bywać rzadziej..."

Wziął za kapelusz patetycznie, wzniosie;

Skłonił się milcząc i wyszedł czym prędzej.

Aż na ulicy zawołał: "O, ośle!

Pisujesz wiersze i nie masz pieniędzy,

I te śmiertelne nosząc grzechu plamy,

Chciałeś otrzymać zezwolenie mamy?

Dobrze ci teraz!... Szkoda tylko panny,

Jeszcze mi w oczach stoi ten jej smutek

I ten wzrok tęskny, łzawy, jakby szklanny;

Byłaż to miłość czy kataru skutek?

To wieczną dla mnie zostanie zagadką!

Katar rzecz zwykła, a miłość jest rzadką.

Gdybym był dawno serca nie roztrwonił,

Musiałbym teraz z rozpaczy umierać;

Ale tak... będę smutkowi się bronił...

Trzeba się jeszcze w świecie poniewierać.

Życie poety - to korona z cierni!"

Westchnął - i poszedł na poncz do cukierni.